Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

абме́раць, ✂; зак.

  1. Тое, што і памераць (у 1 знач.).

  2. Адмераць менш, чым трэба, ашукаць.

    • А. пакупніка.

|| незак. абмерваць, ✂ і абмяраць, ✂.

|| наз. абмер, ✂ і абмерванне, ✂.

|| прым. абмерны, ✂.

абме́рзлы, ✂.

Пакрыты лёдам, шэранню, абледзянелы.

  • Абмерзлыя дрэвы.

абме́рзнуць, ✂; зак.

Пакрыцца лёдам, шэранню, абледзянець.

  • Дарога абмерзла.

|| незак. абмярзаць, ✂.

абмеркава́ць, ✂; зак.

Калектыўна абгаварыць што-н., прааналізаваць, абдумаць і зрабіць вывады.

  • А. даклад.
  • А. новы праект статута.

|| незак. абмяркоўваць, ✂.

|| наз. абмяркоўванне, ✂.

|| наз. абмеркаванне, ✂.

абме́рці, ✂; зак. (разм.).

  1. Самлець, страціць прытомнасць.

  2. Знямець ад нечаканага і моцнага ўзрушэння.

  • А. ад страху.

|| незак. абміраць, ✂.

|| наз. абміранне, ✂.

абме́сці, ✂; зак.

Змятаючы, змахваючы, ачысціць ад пылу, снегу і пад.

  • А. венікам валёнкі.

|| незак. абмятаць, ✂.

абміну́ць, ✂; зак.

  1. Прайсці, праехаць міма каго-, чаго-н.

    • А. вёску.
  2. Рухаючыся хутчэй, абагнаць каго-, што-н.

    • А. пешахода.
  3. Не зачапіць, не закрануць.

    • Куля мяне абмінула.
  4. перан. Пазбегнуць, унікнуць чаго-н. (часцей з адмоўем).

    • Злачынцу не а. кары.

|| незак. абмінаць, ✂.

абмо́віцца, ✂; зак.

  1. Агаварыцца, сказаць не тое, што трэба.

  2. Нечакана, між іншым сказаць тое, пра што не варта было ўпамінаць.

◊

  • Не абмовіцца (ні адным) словам (разм.) — нічога не сказаць, змоўчаць.

|| незак. абмаўляцца, ✂.

абмо́клы​1 ✂ прым.

Змакрэлы, мокры.

  • А. армяк.

абмо́клы​2 ✂ прым.

  1. Які страціў першапачатковаю цвёрдасць, пругкасць.

    • А. хлеб.
  2. перан. Пра чалавека, характар, які стаў больш мяккім.

    • Суровы гаспадар ад пахвалы зрабіўся абмяклым.

|| наз. абмякласць, ✂.