Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

закладная, ✂, ж. (уст.).

Дакумент аб закладзе маёмасці.

закладчык, ✂, м. (уст.).

Асоба, якая здае ў заклад рэчы, маёмасць.

|| ж. закладчыца, ✂.

|| прым. закладчыцкі, ✂.

заклапаціць, ✂; зак.

Прычыніць клопат.

  • Гэта мяне заклапаціла.

|| незак. заклапочваць, ✂.

заклапочаны, ✂.

Ахоплены клопатам, турботай, які выражае клопат, турботу.

  • Заклапочаная жанчына.
  • З. выгляд.
  • Заклапочана (прысл.) пазіраць па баках.

|| наз. заклапочанасць, ✂.

закласці, ✂; зак.

  1. Пакласці што-н. за што-н. або змясціць куды-н. з пэўнай мэтай.

    • З. рукі за спіну.
    • З. набой у стрэльбу.
  2. Заняць, запоўніць прастору чым-н.

    • З. стол кнігамі.
    • З. прабоіну ў сцяне цэглай.
  3. Паклаўшы аснову, пачаць будаўніцтва чаго-н.

    • З. фундамент дома.
    • З. сад.
    • З. асновы выхавання дзіцяці (перан.).
  4. Пакласці, змясціць для захавання (спец.).

    • З. дзесяць ям сіласу на зіму.
  5. Уставіць што-н. паміж чым-н., у што-н., каб адзначыць.

    • З. патрэбнае месца ў кнізе закладкай.
  6. Аддаць у заклад (у 1 знач.).

    • З. гадзіннік.
  7. безас. Пра хваравітае адчуванне цяжару ў грудзях, носе, вушах (разм.).

    • Заклала вушы.
    • Грудзі заклала.

|| незак. закладаць, ✂ і закладваць, ✂.

|| наз. закладанне, ✂, закладванне, ✂ і закладка, ✂.

закласціся, ✂; зак. (разм.).

Пайсці ў заклад, паспрачацца на што-н.

  • Я магу з., што ён гэта зрабіў ненаўмысна.

|| незак. закладацца, ✂ і закладвацца, ✂.

заклеіць, ✂; зак.

Закрыць, змацаваць чым-н. клейкім.

  • З. канверт.
  • З. вокны на зіму.
  • З. ранку пластырам.

|| незак. заклейваць, ✂.

|| наз. заклейванне, ✂ і заклейка, ✂.

заклёпка, ✂, ж.

  1. гл. закляпаць.

  2. мн. -пак. Металічны шпень, які замацаваны або якім замацоўваюць.

|| прым. заклёпачны, ✂.

заклік, ✂, м.

  1. Кліч, прызыўны гук. Птушыны з.

  2. Запрашэнне, просьба прыйсці, з’явіцца куды-н.

    • Пачуць чый-н. з.
    • Адгукнуцца на чый-н. з.
    • З. на дапамогу.
  3. Зварот, які ў лаканічнай форме выражае кіруючую ідэю, палітычнае патрабаванне; лозунг.

|| прым. заклікавы, ✂.

заклікальны, ✂.

Які заклікае, заве.

  • З. звон.