Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні
абвгдеёжзійклмнопрстуфхцчшэюя
бвгдежзйклмнпрстфхцчшюя
авклоруы

утруска, ✂, ж.

Страта вагі сыпучага рэчыва пры перавозе, перасыпанні.

  • У. збожжа.

утрываць, ✂; зак.

Цярпліва перанесці, утрымацца ад праяўлення чаго-н.

  • Такі боль, што не ў.
  • Не ўтрываў, каб не запярэчыць.

утрыманец, ✂, м.

Чалавек, які знаходзіцца на чыім-н. утрыманні.

|| ж. утрыманка, ✂.

|| прым. утрыманскі, ✂.

утрыманне​1, ✂, н.

Утрыманая сума (афіц.).

  • Памеры ўтрымання з заработкаў.
  • Утрыманні з ганарару.

утрыманне​2, ✂, н.

Забеспячэнне таго, хто не працуе (хворага, састарэлага, непаўналетняга і пад.) сродкамі, неабходнымі для існавання.

  • Мець на ўтрыманні дзяцей.

утрыманскі, ✂.

  1. гл. утрыманец і утрыманства.

  2. Які выдзелены на ўтрыманне (афіц.).

    • У. фонд.

утрыманства, ✂, н. (афіц.).

  1. Знаходжанне на чыім-н утрыманні.

    • Дакументы аб утрыманстве.

  2. Імкненне жыць на ўсім гатовым, разлічваць на чыю-н. дапамогу, а не на свае сілы.

    • Нельга разлічваць на ў.

|| прым. утрыманскі, ✂.

  • Утрыманская псіхалогія.

утрымацца, ✂; зак.

  1. Захаваць пэўнае становішча, не ўпасці.

    • У. на нагах.
    • У. за планку.
    • У. на кані.

  2. Застацца на месцы; не адступіць.

    • Ён доўга не ўтрымаўся на пасадзе дырэктара.
    • У. на сваіх пазіцыях.

  3. Стрымаць сябе ад якога-н. учынку, дзеяння, не даць праявіцца чаму-н. (разм.).

    • У. ад слёз.
    • Утрымаўся ад спакусы.

|| незак. утрымлівацца, ✂.

утрымаць​1, ✂; зак.

  1. Трымаючы, не даць упасці каму-, чаму-н.

    • Не ўтрымаў вясло ў руках.

  2. Захаваць, зберагчы.

    • У. свае пазіцыі.
    • У. у памяці.

  3. Не адпусціць, не аддаць частку чаго-н. пры выплаце (афіц.).

    • У. дваццаць тысяч рублёў з зарплаты.

  4. Затрымаўшы, спыніць ці прымусіць застацца.

    • У такое надвор’е дзяцей у хаце не ўтрымаеш.
    • У. каня.

  5. Не даць зрабіць што-н.

    • У. ад неабдуманага ўчынку.

  6. Не даць праявіцца чаму-н.

    • Слёз было не ў.

|| незак. утрымліваць, ✂.

|| наз. утрымліванне, ✂ і утрыманне, ✂.

утрымаць​2, ✂; зак.

Забяспечыць сродкамі для існавання, пракарміць.

|| незак. утрымліваць, ✂.

|| наз. утрымліванне, ✂.

|| наз. утрыманне, ✂.