Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

барада́ч, ✂, м. (разм.).

Чалавек з барадой (у 1 знач.).

  • У дзвярах паказаўся незнаёмы б.

баражы́раваць, ✂; незак. (спец.).

Ахоўваць аб’екты ад авіяцыі праціўніка, патруляваць у паветры (пра самалёты).

|| наз. баражыраванне, ✂.

баразна́, ✂, ж.

  1. Канаўка на паверхні глебы, зробленая плугам ці іншымі сельскагаспадарчымі прыладамі.

    • Роўныя барозны.
  2. перан. Пачынанне ў якой-н. галіне.

|| памянш. баразёнка, ✂.

|| прым. баразённы, ✂.

баразні́ць, ✂; незак.

  1. Рабіць барозны чым-н.

    • Плугам б. зямлю.
  2. Пакідаць пасля сябе сляды, падобныя на барозны.

    • Б. прасторы акіянаў.
  3. перан. Утвараць складкі, маршчыны.

    • Маршчыны баразнілі лоб.

|| зак. збаразніць, ✂.

бара́к, ✂, м.

Лёгкае драўлянае збудаванне для часовага жылля.

  • Жыць у бараках.

|| прым. барачны, ✂.

бара́н​1, ✂, м.

Двухручны рубанак для габлявання дошак.

бара́н​2, ✂, м.

  1. Жвачная млекакормячая жывёліна з густой воўнай і выгнутымі рагамі; самец авечкі.

    • Горны б.
  2. (таксама перан. пра тупога, някемлівага чалавека; лаянк.).

◊

  • Уперціся як баран (разм. неадабр.) — пра ўпартага чалавека.

  • Як баран на новыя вароты (глядзець) (разм.) — глядзець на што-н. разгублена, нічога не разумеючы.

|| памянш.-ласк. баранчык, ✂.

|| прым. барановы, ✂.

  • Б. лой.

барана́, ✂, ж.

Сельскагаспадарчая землеапрацоўчая прылада ў выглядзе рамы з вертыкальнымі зубамі для рыхлення глебы.

баранава́льшчык, ✂, м.

Той, хто барануе.

|| ж. баранавальшчыца, ✂.

баранава́ць, ✂; незак.

  1. Разрыхляць глебу бараной.

  2. Пакідаць баразну, след на чым-н. (разм.).

    • Жэрдка баранавала зямлю.

|| зак. узбаранаваць, ✂, забаранаваць, ✂ і пабаранаваць, ✂.

|| наз. баранаванне, ✂.