Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

помач, ✂, ж.

Дапамога, падмога.

  • Ад дзяцей маю добрую п.

помеж, прысл.

  1. прысл. Поруч, побач.

    • Ісці п.
  2. прыназ. (у спалуч. з прыназ. «з»). Поруч, побач з кім-, чым-н.

    • Стаяць п. з бацькам.

помесь, ✂, ж.

  1. Жывёліна або расліна, атрыманая ад скрыжавання розных парод, гатункаў.

    • Мул — л. асла з кабылай.
  2. перан. Мешаніна, сумесь чаго-н. разнароднага.

    • П. натуралізму з пошласцю.

помнік, ✂, м.

  1. Скульптурнае або архітэктурнае збудаванне ў знак ушанавання памяці каго-, чаго-н.

    • П. Максіму Багдановічу.
  2. Прадмет культуры мінулага.

    • Археалагічны п.
    • Помнікі пісьменнасці (старажытныя рукапісы).

помніцца, ✂; незак.

  1. Захоўвацца, утрымлівацца ў памяці, не забывацца.

    • Мне помняцца тыя дні.
  2. З ас. адз. помніцца ужыв. як пабочн. сл. у знач.: як у памяці.

    • Помніцца, вы тады прыходзілі да нас.

помніць, ✂; незак.

Трымаць у памяці, не забываць.

  • П. сваё маленства.
  • П. верш на памяць.
  • П. пра сяброў.
  • П. аб сваіх абавязках.

◊

  • Не помніць сябе ад чаго — будучы ўсхваляваным, не кантраляваць сваіх дзеянняў, учынкаў.

  • Не п. сябе ад шчасця.

помпа​1, ✂, ж.

Прыстасаванне, якім пампуюць вадкасць, газ; насос.

  • Пажарная п.

|| прым. помпавы, ✂.

  • Помпавая станцыя.

помпа​2, ✂, ж. (кніжн.).

Непраўдзівая, паказная пышнасць.

  • Рабіць што-н. з помпай.

помслівы, ✂.

Схільны да помсты.

  • П. чалавек.

|| наз. помслівасць, ✂.

помста, ✂, ж.

Адплата за прычыненае зло, жаданне адпомсціць.

  • Прага помсты.