Verbum

варсава́ць, ✂; незак. (спец.).

Рабіць варсістым, начэсваць ворс.

• В. сукно.

|| зак. наварсаваць, ✂.

|| наз. варсаванне, ✂ і варсоўка, ✂.

|| прым. варсавальны, ✂.

варсі́ністы, ✂.

Пакрыты варсінкамі.

• Варсіністая абалонка.

варсі́нка, ✂, ж.

1. Валасок ворсу.

2. Тонкі валасок на паверхні раслінных і жывёльных арганізмаў.

3. Мікраскапічны выраст на слізістай абалонцы тонкіх кішак, праз які ўсмоктваюцца пажыўныя рэчывы (спецыяльны тэрмін).

|| прым. варсінкавы, ✂.

варсі́сты, ✂.

Пакрыты ворсам, з густым ворсам.

• Варсістае сукно.

|| наз. варсістасць, ✂.

ва́рта​¹, безас. у знач. вык.

1. з інф. Неабходна, трэба, мае сэнс.

   • Гэты фільм в. паглядзець.
   • Над гэтым в. добра падумаць.

2. Па заслугах, так і трэба.

   • Яму в., не трэба было так рабіць.

3. з інф. У саставе складаных сказаў абазначае ўмову хуткага з’яўлення наступных падзей.

   • В. задумацца, як нахлынуць успаміны.

◊

• Гэта нікуды не варта, куды гэта варта — вельмі дрэнна, непрыстойна.

ва́рта​², ✂, ж.

1. Група людзей, прызначаная ахоўваць каго-, што-н.

   • Паставіць варту.

2. Вартаванне, абавязкі па ахове чаго-н.

   • Заступіць на варту.

3. Пункт вартавання, пост.

   • Паставіць на варту.

◊

• Быць на варце — ахоўваць, абараняць што-н.

• На варце чаго (быць або стаяць; высок.) — ахоўваючы і абараняючы што-н.

• На варту чаго (высок.) — на абарону.

• Узяць над варту — арыштаваць.

|| прым. вартавы, ✂.

• Вартавыя пункты.
• Пад аховай вартавых (наз.).

вартава́ць, ✂; незак.

1. Ахоўваць, сцерагчы каго-, што-н.

   • В. грамадскае дабро.

2. Падсцерагаць, чакаць паяўлення каго-, чаго-н.

   • В. ліс.

ва́ртасць, ✂, ж.

1. Каштоўнасць, цана грашовага знака.

   • Аблігацыя вартасцю ў дзесяць рублёў.

2. Кошт чаго-н. у грашовых адзінках.

   • Вызначыць в. рэчы.

3. Колькасць грамадска неабходнай працы, затрачанай на вытворчасць тавару і ўвасобленай у гэтым тавары (спец.).

   • Прыбавачная в.
   • Спажывецкая в.
   • Менавая в.
   • Закон вартасці.

|| прым. вартасны, ✂.

• Вартасныя паказчыкі.

вартаўні́к, ✂, м.

Чалавек, які ахоўвае, вартуе што-н.

• Начны в.

|| ж. вартаўніца, ✂.

|| прым. вартаўніцкі, ✂.

вартаўні́чы, ✂.

Прызначаны для вартаўніка.

• Вартаўнічая будка.