ТО́ЗІК Анатолій Афанасьевіч (н. 13.3.1949, в. Казанск Калінкавіцкага р-на Гомельскай вобл.),
бел. дзяржаўны дзеяч, гісторык. Канд.гіст.н. (1974), праф. (1994). Скончыў БДУ (1971), Вышэйшыя курсы КДБСССР у Мінску (1980). З 1974 на выкладчыцкай і камсам. рабоце ў БДУ, з 1979 у органах дзярж. бяспекі СССР, нач. кафедры, нам.нач. Ін-та нац. бяспекі Рэспублікі Беларусь. З 1994 нач. аддзела Савета Бяспекі, з 1995 нам.дзярж. сакратара Савета Бяспекі Рэспублікі Беларусь. З 2000 Старшыня К-тадзярж. кантролю Рэспублікі Беларусь. Асн.навук. даследаванні па гісторыі патрыят. падполля і партыз. руху на Беларусі ў 1941—44, органаў дзярж. бяспекі БССР, тэарэт. праблемах забеспячэння нац. бяспекі Рэспублікі Беларусь. Адзін з аўтараў прац «Усенародная барацьба ў Беларусі супраць нямецка-фашысцкіх захопнікаў у гады Вялікай Айчыннай вайны» (т. 1, 1983), «Палітыка-метадалагічныя асновы дзейнасці органаў дзяржбяспекі СССР» (ч. 1—3, 1988) і інш.
Тв.:
В дни суровых испытаний: Укрепление рядов КП(б)Б в условиях подполья в годы Великой Отечественной войны (1941—1944). Мн., 1981;
Реакционная сущность современного национализма. Мн., 1985;
Союз — наша судьба (о проблемах сохранения союзной государственности). Мн., 1991;
Межэтнические отношения в Республике Беларусь как фактор ее национальной безопасности. Мн., 1994;
Органы госбезопасности БССР в годы Великой Отечественной войны (1941—1945). Мн., 1994;
Актуальные вопросы реализации Концепции национальной безопасности Республики Беларусь. Мн., 1997.