распалі́ць, ‑палю, ‑паліш, ‑паліць; зак., каго-што.
1. Прымусіць гарэць агнём, падпаліць (дровы і пад.). Каваля ў кузні сапраўды ўжо не было. Рыгор сам распаліў вугаль. Капусцін. // Раскласці, развесці агонь дзе‑н., у чым‑н. Распаліць печ. Распаліць горан. □ Пасля вячэры распалілі касцёр, паселі кружком пад соснамі. Навуменка. Іван Сяргеевіч прыпомніў, што ў кедрачы, каля сухастояў, ляжала сухое галлё. Пайшоў туды і распаліў агонь. Мяжэвіч.
2. Моцна нагрэць агнём, жарам. — Калі чыгун распаліць, а потым у халодную ваду кінуць — трэсне. Асіпенка.
3. перан. Узмацніць якое‑н. пачуццё, жаданне і пад.; давесці да высокай ступені развіцця. Распаліць цікавасць. Распаліць спрэчкі. □ Відаць .. [немцы] распалілі апетыт іншым, бо неўзабаве прыняліся за яду амаль усе. Шамякін. // Прывесці ў стан узрушэння; запаліць якім‑н. жаданнем. Бацьку гэтыя падказкі [ратнікаў] толькі яшчэ больш, распалілі. Ён хапіўся за Лаўрэнаву стрэльбу, сарваў яе з пляча. Якімовіч.
4. перан. Развязаць, распачаць (барацьбу, вайну). Пра мірныя годы гавару і пра тых, Хто распаліць на прасторах хоча пажары вайны. Смагаровіч.
распа́лка, ‑і, ДМ ‑лцы, ж.
1. Дзеянне паводле дзеясл. распальваць — распаліць (у 1 знач.).
2. Тое, чым распальваюць дровы, торф, вугаль і пад. [Слабодчыкаў] перакінуў з рукі ў руку сякеру і рашуча ступіў да сухой елкі. — Памагу вам. Добрая распалка будзе. Порах. Хомчанка.
распа́лубіць, ‑блю, ‑біш, ‑біць; зак., што.
Спец. Зрабіць распалубку (у 1 знач.).
распа́лубка, ‑і, ДМ ‑бцы; Р мн. ‑бак; ж.
1. Спец. Разборка апалубкі бетонных і жалезабетонных канструкцыі.
2. У архітэктуры — частка зводу, утвораная перасячэннем дзвюх узаемна перпендыкулярных цыліндрычных паверхняў.
распа́льванне, ‑я, н.
Дзеянне паводле знач. дзеясл. распальваць — распаліць.
распа́львацца, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.
1. Незак. да распаліцца.
2. Зал. да распальваць.
распа́льваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае.
Незак. да распаліць.
распаля́цца, ‑яюся, ‑яешся, ‑яецца.
Незак. да распаліцца (у 3 знач.).
распаля́ць, ‑ню, ‑яеш, ‑яе.
Незак. да распаліць (у 3 знач.).
распане́лы, ‑ая, ‑ае.
Разм. Які распанеў. Распанелы хлопец.