чу́тка, -і, ДМ -тцы, мн. -і, -так, ж.
Вестка аб кім-, чым-н., звычайна яшчэ не пацверджаная.
Чуткамі зямля поўніцца.
чу́ткі, -ая, -ае.
1. Які лёгка і добра ўспрымае што-н. слыхам, нюхам.
Чуткія сабакі.
2. Уражлівы, успрыімлівы.
Чуткая душа.
3. Неглыбокі, лёгкі.
Ч. сон.
|| наз. чу́ткасць, -і, ж.
чу́тна і чутно́.
1. безас., у знач. вык. Можна чуць.
Не ч. песень.
2. безас., у знач. вык. Ёсць звесткі (разм.).
Пра яго нічога не ч.
Ніякіх навін не ч.?
3. у знач. пабочн. сл. Кажуць, як кажуць, нібыта (разм.).
Ён, ч., добра зарабляе.
чу́тнасць, -і, ж.
1. Ступень выразнасці гучання.
Дрэнная ч. радыёперадачы.
2. Магчымасць чуць, слухаць каго-, што-н.
Зона чутнасці.
чу́тны, -ая, -ае; чуце́н, чутна́, -но́.
1. Такі, што можна чуць.
Ледзь ч. шэпт старога бору.
2. у знач. вык. Чуецца, гучыць, адчуваецца.
У кнізе ч. подых гераічнай гісторыі Беларусі.
чу́ты, -ая, -ае.
Вядомы, аб якім ужо чулі.
Чутае здарэнне.
◊
Дай бог чутае бачыць (разм.) — пра пажаданне здзяйснення абяцанага.
чу́хацца, -аюся, -аешся, -аецца; незак.
1. Чухаць, скрэбці сваё цела ці якую-н. яго частку.
Сабака чухаецца.
2. перан. Рабіць што-н. марудна, без жадання (разм.).
Хопіць ч., пара справамі займацца.
|| зак. пачу́хацца, -аюся, -аешся, -аецца.
|| наз. чу́ханне, -я, н.
чу́хаць, -аю, -аеш, -ае; незак., каго-што.
1. Скрэбці, драпаць, каб пазбавіцца свербу.
Ч. спіну.
2. перан. Трывожыць, турбаваць каго-н. (разм.).
◊
Чухаць патыліцу (разм.) — быць заклапочаным чым-н.
|| зак. пачу́хаць, -аю, -аеш, -ае.
|| наз. чу́ханне, -я, н.
чу́цца, чу́юся, чу́ешся, чу́ецца; незак.
1. (1 і 2 ас. не ўжыв.). Быць чутным, успрымацца на слых.
Чулася музыка.
Чуўся смех.
2. (1 і 2 ас. не ўжыв.). Успрымацца органамі пачуццяў; адчувацца.
Чуецца пах кветак.
У песні чуўся смутак і жальба.
3. у знач. пабочн. сл. чу́ецца, чу́лася. Адчувацца, думацца.
Яна ківала галавой, але, чулася, была занята сваімі думкамі.
4. як або якім чынам. Адчуваць сябе, быць у пэўным стане.
Добра чулася нам у лесе.
|| зак. пачу́цца, -чу́ецца (да 1 і 2 знач.).