Verbum

прамокнуць, ✂; зак.

1. Прапусціўшы вільгаць, стаць мокрым, вільготным.

   • Кашуля прамокла ад поту.
   • П. пад дажджом.
   • Прамоклі ногі.

2. Пра чалавека: трапіўшы пад дождж ці ў сырое, мокрае месца, апынуцца ў мокрым адзенні, абутку.

   • Ён увесь прамок.

|| незак. прамакаць, ✂.

прамоўца, ✂, м.

Той, хто выступае з прамовай, а таксама чалавек, які валодае дарам гаварыць прамовы.

• Таленавіты п.

|| прым. прамоўніцкі, ✂.

прамтавары, ✂.

Прамысловыя тавары.

|| прым. прамтаварны, ✂.

• П. магазін.

прамудрасць, ✂, ж.

1. Глыбокая мудрасць (уст.).

2. Што-н. цяжкае для разумення, засваення (разм. іран.).

   • Ніякай прамудрасці тут няма.

прамудры, ✂ (уст.).

Поўны прамудрасці (у 1 знач.).

• П. стары.

прамучыцца, ✂; зак.

Правесці ў мучэннях які-н. час.

• Ноч прамучыўся з зубамі.

прамучыць, ✂; зак.

Падвергнуць мучэнням на працягу якога-н. часу.

прамчацца, ✂; зак.

1. Праехаць (у 1 знач.) вельмі хутка.

   • Прамчалася машына.

2. перан. Хутка мінуць, прайсці (разм.).

   • Прамчаліся летнія месяцы.

прамчаць, ✂; зак.

Тое, што і прамчацца (у 1 знач.).

• Прамчаў матацыкліст.

прамы, ✂.

1. Роўны выцягнуты ў якім-н. напрамку, без выгібаў.

   • Прамая дарога.
   • Правесці прамую (наз.).
   • Прамыя валасы (не кучаравыя).
   • Прамая кішка (апошняя частка кішэчнага канала ў выглядзе кароткай прамой трубкі).
   • Прамая лінія сваяцтва (радаслоўная ад бацькі да сына, ад сына да ўнука, не бакавая).
   • П. наследнік (наследнік па прамой лініі).

2. Які непасрэдна ідзе куды-н., злучае што-н. без прамежкавых пунктаў.

   • Прамыя зносіны.
   • Гаварыць па прамому проваду.

3. Які непасрэдна адносіцца да чаго-н., непасрэдна накіраваны на што-н. або які непасрэдна вынікае з чаго-н., без прамежкавых ступеней.

   • Прамыя выбары.
   • П. падатак.
   • Прамыя ўказанні.
   • У прамым сэнсе слова (літаральна, не пераносна).

4. Яўны, адкрыты.

   • П. выклік.

5. Шчыры, праўдзівы, прынцыповы.

   • П. чалавек.
   • П. адказ.

6. Такі, пры якім павелічэнне (памяншэнне) аднаго выклікае павелічэнне (памяншэнне) другога.

   • Прамая прапарцыянальнасць.

◊

• Прамое дапаўненне — у граматыцы: дапаўненне ў вінавальным склоне без прыназоўніка пры пераходным дзеяслове.

• Прамы вугал — вугал у 90°.

|| наз. прамізна, ✂ і прамата, ✂.

• Прамізна тунэля.
• Прамата выступлення.