упхну́цца, -ну́ся, -не́шся, -не́цца; -нёмся, -няце́ся, -ну́цца; -ні́ся; зак. (разм.).
З намаганнем прабрацца куды-н.; уціснуцца.
У. ў перапоўнены аўтобус.
|| незак. упіха́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца і упі́хвацца, -аюся, -аешся, -аецца.
упхну́ць, -ну́, -не́ш, -не́; -нём, -няце́, -ну́ць; -ні́; -ну́ты; зак. (разм.).
1. каго-што ў што. Уштурхнуць, усунуць.
У. пальчаткі ў кішэню.
Яго сілай упхнулі ў кабінет.
2. перан., што. Прымусіць узяць, прыняць што-н.
У. няякасны тавар каму-н.
3. перан., каго. Паставіць на якую-н. работу, пасаду і пад. супраць волі або ўладкаваць куды-н. па пратэкцыі.
У. на завод.
У. сына на завочнае аддзяленне інстытута.
|| незак. упіха́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е і упі́хваць, -аю, -аеш, -ае.
упы́нак, -нку, м. (разм.).
Спакой.
Дома ён не знаходзіў упынку.
◊
Без упынку — не перастаючы, не абмяжоўваючы сябе.
Балбатаць без упынку.
Не знаходзіць або не мець упынку — не магчы супакоіцца, не быць у стане ўтрымацца ад чаго-н.
Ён цэлы дзень не знаходзіў сабе ўпынку.
Яна ў рабоце не мае ўпынку.
Няма ўпынку каму-чаму або на каго-што — нельга стрымаць, спыніць.
Раздурэліся дзеці, што і ўпынку ім або на іх няма.
Дажджу або на дождж сёння і ўпынку няма — лье і лье.
упы́рснуць, -ну, -неш, -не; -ні́; -нуты; зак., што.
Увесці пад скуру (шпрыцам).
У. камфару.
|| незак. упы́рскваць, -аю, -аеш, -ае; наз. упы́рскванне, -я, н.
упы́рхнуць, -ну, -неш, -не; -ні́; зак.
Пырхаючы, уляцець.
Верабей упырхнуў у акно.
|| незак. упы́рхваць, -аю, -аеш, -ае.
упэ́ўненасць, -і, ж.
1. гл. упэўнены.
2. Цвёрдая вера ў каго-, што-н., перакананасць у чым-н.
У. у сваіх сілах.
У. у сябрах.
упэ́ўнены, -ая, -ае.
Які цвёрда верыць у што-н., перакананы ў чым-н.; цвёрды, рашучы.
У. ў поспеху.
У. ў сабе (не сумняваецца ў сваіх сілах, магчымасцях). Упэўнена (прысл.) гаварыць.
У. крок.
У. адказ.
◊
Будзь упэўнены — не сумнявайся, не турбуйся (усё будзе так, як трэба).
|| наз. упэ́ўненасць, -і, ж.
упэ́ўніцца, -нюся, -нішся, -ніцца; зак., у чым і з дадан.
Цвёрда паверыць у што-н., пераканацца ў чым-н.
У. ў чыёй-н. шчырасці.
Мы ўпэўніліся, што ён не падвядзе чалавека.
|| незак. упэ́ўнівацца, -аюся, -аешся, -аецца.
упэ́ўніць, -ню, -ніш, -ніць; -нены; зак., каго (што) у чым і з дадан.
Прымусіць паверыць у што-н., пераканаць у чым-н.
У. слухачоў у сваёй праваце.
|| незак. упэ́ўніваць, -аю, -аеш, -ае.