Verbum

выбіцца, ✂; зак.

1. З цяжкасцямі выйсці адкуль-н., вызваліцца.

   • В. з натоўпу.
   • В. з галечы.
   • В. з даўгоў.

2. Прабіцца, вылезці з-пад чаго-н. на паверхню.

   • Агонь выбіўся з-пад страхі.
   • Валасы выбіліся з-пад хусткі.

3. Разбіцца (пра шкло акна).

• Выбілася шыба.

◊

• Выбіцца з сіл — вельмі стаміцца, знемагчы.

• Выбіцца з графіка — парушыць графік работ.

• Выбіцца са сну (разм.) — доўга не засынаць, часта прачынацца ноччу.

• Выбіцца (або выйсці) у людзі (разм.) — пасля доўгіх намаганняў дасягнуць добрага грамадскага становішча.

|| незак. выбівацца, ✂.

выбіць, ✂; зак.

1. Ударам выдаліць; з боем выгнаць, адцясніць.

   • В. акно.
   • В. ворага з горада.
   • В. з каляіны (перан. парушыць прывычны спосаб жыцця).

2. Ударамі ачысціць ад пылу.

   • В. дыван.

3. Ударамі зрабіць паглыбленне ў чым-н. і вычаканіць.

   • В. медаль.

4. Знішчыць градам, вытаптаць і пад. (пасевы, поле і т.д.).

   • Град выбіў жыта.
   • В. сцежку ў жыце.

5. З цяжкасцю дамагчыся атрымання чаго-н. (разм.).

   • В. дадатковыя сродкі.

|| незак. выбіваць, ✂.

выбліск, ✂, м.

Успышка чаго-н.

• В. агню.

выбліснуць, ✂; зак.

Паказацца, ярка засвяціўшыся, заззяўшы.

• Сонца выбліснула з-за хмары.

|| незак. выбліскваць, ✂.

выблытацца, ✂; зак.

1. Вызваліцца з чаго-н., што аблытвае ногі, рукі.

   • В. з дроту.

2. перан. Выйсці з цяжкага, складанага становішча (разм.).

   • В. з даўгоў.
   • В. з непрыемнай гісторыі.

выблытаць, ✂; зак.

1. Разблытаўшы, выняць, вызваліць.

   • В. птушку з сіла.

2. перан., каго.

   • Памагчы выйсці з цяжкага становішча (разм.).
   • В. з небяспечнай справы.

|| незак. выблытваць, ✂.

выбоіна, ✂, ж.

1. Паглыбленне на паверхні чаго-н., выбітае ўдарам.

2. Яма на дарозе ад язды.

   • Дарога ў выбоінах.

выбоісты, ✂.

З выбоінамі, калдобісты.

• Выбоістая дарога.

|| наз. выбоістасць, ✂.

выбраннік, ✂, м. (высок.).

Той, хто выбраны кім-н.

• Дэпутаты Вярхоўнага Савета — выбраннікі народа.
• В. лесу (перан.).

|| ж. выбранніца, ✂.

|| прым. выбранніцкі, ✂.

выбраны, ✂.

1. Адабраны для масавага выдання.

   • Выбраныя творы Якуба Коласа.

2. Лепшы, які выдзяляецца чым-н. сярод іншых, прывілеяваны.

   • Выбранае кола людзей.