Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

пазмрачнелы, .

Які зрабіўся змрочным, змрачнейшым.

  • Пазмрачнелае неба.
  • П. твар.

пазмываць, ; зак.

  1. Змыць, ліквідаваць мыццём усё, многае.

    • П. фарбу з рук.
  2. Змыць, знесці адкуль-н. усё, многае або ўсіх, многіх.

    • Вада пазмывала пасевы.

пазмятаць, ; зак.

  1. Змесці з якой-н. паверхні ўсё, многае.

    • П. пыл з мэблі.
  2. Метучы, сабраць у адно месца ўсё, многае.

    • П. лісце ў кучу.

пазна...

Першая частка складаных слоў; ужыв. замест «позна...», калі націск у другой частцы слова падае на першы склад, напр. пазнаспеласць, пазнаспелы.

пазнавальны, (кніжн.).

  1. Які мае адносіны да пазнання (у 2 знач.).

    • П. працэс.
  2. Які садзейнічае пазнанню, расшырэнню ведаў.

    • Пазнавальнае значэнне мастацтва.

|| наз. пазнавальнасць, .

пазнавацца, ; незак.

  1. гл. пазнацца.

  2. Станавіцца вядомым, пазнаным.

    • Сябры пазнаюцца ў бядзе.

пазнанне, , н.

  1. гл. пазнаць.

  2. Набыццё ведаў, спасціжэнне заканамернасцей аб’ектыўнага свету.

    • П. законаў прыроды.
    • Тэорыя пазнання.

пазнаходзіць, ; зак.

Адшукаць усіх, многіх ці ўсё, многае.

  • П. неабходныя адрасы.

пазнаць, ; зак.

  1. Прызнаць у кім-, чым-н. знаёмага, знаёмае.

    • Пакой быў такі чысты, што яго нельга было п.
  2. Тое, што і апазнаць.

  3. Зразумець, набыць веды пра што-н., атрымаць сапраўднае ўяўленне пра каго-, што-н. (кніжн.).

    • П. тайны сусвету.
    • П. народнае жыццё.
  4. Зведаць, перажыць (кніжн.).

    • П. гора.

|| незак. пазнаваць, .

|| наз. пазнанне, .

пазнейшы, .

Які адбыўся, наступіў пасля чаго-н.

  • Пазнейшыя звесткі.