Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

прымета, і прыкмета, , ж.

  1. Адметная рыса, па якой можна пазнаць каго-, што-н.

    • Асобыя прыметы (прыкметы).
    • Прыметы (прыкметы) восені.
  2. У народных уяўленнях: прадвесце чаго-н.

    • Дрэнная п.

  • На прымеце (прыкмеце) быць, мецца у каго (разм.) — пра таго, хто (што) з’яўляецца прадметам чыёй-н. увагі, цікавасці і пад.

прыметнік, , м.

У граматыцы: часціна мовы, якая абазначае якасць, уласцівасць або прыналежнасць і змяняецца па склонах, ліках і родах.

|| прым. прыметнікавы, .

прыметны, і прыкметны, .

  1. Такі, што лёгка прымеціць.

    • П. шрам над брывом.
    • Ён прыметна (прыкметна) (прысл.) пахудзеў.
  2. Які выдзяляецца сярод іншых.

    • Ён чалавек п.
  3. Які з’яўляецца прыметай, адзнакай.

    • П. знак.

|| наз. прыметнасць, і прыкметнасць, .

прымёрзлы, .

  1. Які прыстаў да чаго-н. пад уздзеяннем марозу.

    • Прымёрзлая да зямлі плашка.
  2. Трохі замёрзлы, падмёрзлы.

    • Прымёрзлая бульба.

прымільгацца, ; зак. (разм.).

Стаць знаёмым, прывычным [пра каго-, што-н., хто (што) часта сустракаўся (-калася), трапляўся (-лялася) на вочы].

  • Звароты, якія прымільгаліся на старонках прэсы.

прымірыцельны, .

Які садзейнічае прымірэнню.

  • П. тон.

прымірэнства, , н.

Паводзіны таго, хто імкнецца любой цаной згладзіць супярэчнасці, пазбегнуць канфліктаў.

|| прым. прымірэнчы, .

прымітывізм, , м.

  1. Спрошчаны падыход да складаных пытанняў (кніжн.).

  2. Напрамак у мастацтве, які выкарыстоўвае формы першабытных, ранніх або прымітыўных стыляў.

прымітыў, , м. (кніжн.).

Што-н. простае, неразвітае (у параўнанні з пазнейшым, больш дасканалым).

прымітыўны, .

  1. Просты, не складаны па будове, выкананню.

    • Прымітыўная тэхніка.
  2. Недастаткова глыбокі, надта спрошчаны.

    • П. падыход да з’явы.
  3. Неразвіты.

    • Прымітыўная асоба.

|| наз. прымітыўнасць, .