Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

сацыя...

Першая частка складаных слоў са знач. які мае адносіны да грамадства, да навук пра грамадства, напр. сацыялінгвістыка, сацыяпсіхалогія,

сацыялізм, , ж.

Грамадскі лад, які характарызуецца грамадскай уласнасцю на сродкі вытворчасці, адсутнасцю эксплуатацыі чалавека чалавекам, пры якім ажыццяўляецца прынцып: ад кожнага па яго здольнасцях, кожнаму па яго працы.

  • Пабудова сацыялізму.

|| прым. сацыялістычны, .

сацыяліст, , м.

Член сацыялістычнай партыі, паслядоўнік сацыялістычнага вучэння.

|| ж. сацыялістка, .

сацыялістычны, .

  1. гл. сацыялізм.

  2. Які мае адносіны да сацыялізму, заснаваны на прынцыпах сацыялізму, які ажыццяўляе сацыялізм; які прасякнуты ідэямі сацыялізму, выражае іх.

    • Саюз Савецкіх Сацыялістычных Рэспублік.
    • Сацыялістычныя краіны.
    • Сацыялістычная эканоміка.
    • Сацыялістычная гаспадарка.
    • С. гуманізм.
  3. Які мае адносіны да сацыял-дэмакратыі.

    • С. інтэрнацыянал.

сацыялогія, , ж.

Навука аб заканамернасцях развіцця і функцыяніравання грамадства.

|| прым. сацыялагічны, .

  • Сацыялагічныя даследаванні.

сацыяльны, .

  1. гл. соцыум.

  2. Грамадскі, які мае адносіны да жыцця людзей і да іх адносін у грамадстве.

    • Сацыяльнае становішча.
    • Сацыяльна (прысл.) небяспечны элемент.
    • Сацыяльнае асяроддзе.
    • Сацыяльнае забеспячэнне (дзяржаўная сістэма матэрыяльнага забеспячэння грамадзян у старасці, а таксама ў выпадку хваробы або непрацаздольнасці).

сацыял-дэмакрат, , м.

Член сацыял-дэмакратычнай партыі.

сацыял-дэмакратыя, , ж.

Ідэйна-палітычная плынь у міжнародным рабочым руху, якая ўзнікла ў канцы 19 ст. і спачатку ставіла сваёй мэтай рэвалюцыйную барацьбу з капіталізмам, а затым перайшла да палітыкі рэформ і зараз аб’ядноўвае левыя сілы ў іх імкненні да паступовага сацыяльна-эканамічнага ўдасканалення грамадства.

|| прым. сацыял-дэмакратычны, .

сачавіца, , ж.

Расліна сямейства бабовых, а таксама круглае зерне гэтай расліны.

|| прым. сачавічны, .

  • С. суп (прыгатаваны з насення сачавіцы).

  • (Прадацца) за сачавічную поліўку (кніжн. пагард.) — здрадзіць чаму-н. важнаму з-за дробязнай выгады.

сачыненне, , н.

Від пісьмовай школьнай работы, якая ўяўляе сабой выкладанне сваіх думак, ведаў на зададзеную тэму.