Verbum

прусакі, ✂, м.

Немцы — ураджэнцы або жыхары былой нямецкай правінцыі Прусіі.

|| ж. прусачка, ✂.

|| прым. прускі, ✂.

прут, ✂, м.

1. Тонкая палка без сучча.

   • Асінавы п.

2. Тонкі металічны стрыжань, кавалак дроту.

   • Жалезны п.

|| памянш. пруток, ✂ і пруцік, ✂.

|| прым. прутковы, ✂ і пруцяны, ✂.

• Прутковы каркас.
• Пруцяная агароджа.

пруткі, ✂.

1. Тое, што і пругкі.

   • Пруткія галіны дрэва.

2. Жорсткі, цвёрды.

   • Калошы былі мокрыя і пруткія.

|| наз. пруткасць, ✂.

пруток, ✂, м.

1. гл. прут.

2. Вязальная спіца.

|| прым. прутковы, ✂.

пруцянець, ✂; незак.

Станавіцца нягнуткім, карчанець.

• П. ад холаду.

|| зак. апруцянець, ✂ і спруцянець, ✂.

пры, прыназ.

1. Каля чаго-н.

   • Пры доме быў сад.

2. Указвае на падпарадкаваныя, падсобныя адносіны да чаго-н., аднесенасць да чаго-н.

   • Лабараторыя пры інстытуце.
   • Служыць пры штабе.
   • Сядзелка пры цяжкахворым.

3. Указвае на наяўнасць чаго-н, у каго-н.

   • Трымаць дакументы пры сабе.
   • Быць пры зброі.
   • Пры жаданні ўсяго можна дабіцца.

4. Указвае на час, абставіны, становішча.

   • Пры царызме.
   • Чытаць пры настольнай лямпе.
   • Заявіць пры сведках.
   • Быць пры памяці.
   • Пры выпадку завітаю да вас.

пры..., прыстаўка.

I. Утварае дзеясловы са знач.:

• 1) давядзення дзеяння да канчатковай мэты. напр. прыйсці, прыхіліцца, прывалачыся;
• 2) дабаўлення, збліжэння, змацавання чаго-н. з чым-н., напр. прыбіць, прырабіць, прыбудаваць, прыдрукаваць, прыкласці, прышыць;
• 3) накіравання дзеяння к сабе, выканання дзеяння ў сваіх інтарэсах, напр. прывабіць, прысвоіць;
• 4) накіравання дзеяння на прадмет зверху ўніз, напр. прымяць, прыціснуць;
• 5) паўнаты, вычарпанасці дзеяння, напр. прывучыць, прыахвоціць;
• 6) непаўнаты, слабай меры дзеяння, напр. прыглушыць, прысыпаць, прыадчыніць;

• 7) у дзеясловах на -оўва, -ва — суправаджальнага дзеяння, напр. прыгаворваць, прытанцоўваць.

ІІ. Утварае:

• 1) назоўнікі і прыметнікі са знач. непасрэднага прымыкання да чаго-н., напр. прылесак, прыбярэжны, прыазёрны, прыгранічны;
• 2) назоўнікі са знач. дадатковасці, напр. прыплод, прыпёк.

прыадзець, ✂; зак. (разм.).

Адзець у добрае адзенне, прыбраць.

• П. дзяўчыну.

|| звар. прыадзецца, ✂.

прыадкрыцца, ✂; зак.

Трохі адкрыцца.

• Заслона прыадкрылася.

|| незак. прыадкрывацца, ✂.

прыадкрыць, ✂; зак.

Трохі адкрыць.

• П. рот.

|| незак. прыадкрываць, ✂.