Verbum

расцерці, ✂; зак.

1. Тручы, размяць, раздрабніць, ператварыць у аднародную масу.

   • Р. тытунь.

2. Націскаючы, размазаць па якой-н. паверхні.

   • Р. крэм на руках.

3. Зрабіць масаж, моцна пацерці.

   • Р. спіну.

4. Ходзячы, едучы, пратаптаць, пракласці след; працерці (разм.).

   • Р. дарогу.

|| незак. расціраць, ✂.

|| наз. расціранне, ✂ і расцірка, ✂.

|| прым. расцірачны, ✂ і расціральны, ✂.

расцерціся, ✂; зак.

1. Ператварыцца ў парашок ад трэння.

2. Нацерці сябе чым-н. Р. мокрым ручніком.

3. Пракласціся, пратаптацца (пра дарогу, сцежку і пад.; разм.).

|| незак. расцірацца, ✂.

|| наз. расціранне, ✂.

расці, ✂; незак.

1. Пра жывыя істоты, арганізмы: жывучы, павялічвацца.

   • Дзеці растуць.
   • Дрэвы растуць.

2. Пра дзяцей, падлеткаў: праводзіць дзе-н. сваё дзяцінства, раннія гады жыцця.

   • Хлопчык рос у вёсцы.

3. Павялічвацца ў колькасці, памерах, развівацца.

   • Расце ўраджай пшаніцы.
   • Расце попыт на тавары.

4. Мацнець, узмацняцца.

   • Расце палітычная свядомасць мас.
   • Расце аўтарытэт.

5. Удасканальвацца, развівацца.

   • Ён расце як вучоны.

6. Аб раслінах: распаўсюджвацца, існаваць; знаходзіцца ў працэсе росту.

   • Мандарыны растуць на поўдні.
   • У садзе раслі толькі яблыні.

|| зак. вырасці, ✂.

расціснуцца, ✂; зак.

1. Аказацца расціснутым, раздаўленым, падушаным.

   • Яйкі ў кошыку расціснуліся.

2. Раскрыцца, расшчаміцца.

   • Кулакі расціснуліся.

|| незак. расціскацца, ✂.

расціснуць, ✂; зак.

1. Націснуўшы, раздушыць, расплюшчыць.

   • Р. ягады.

2. Разняць, развесці, расшчаміць (сціснутае).

   • Р. зубы.

◊

• Расціснуць бутэльку (груб.) — выпіць спіртнога.

|| незак. расціскаць, ✂.

|| наз. расцісканне, ✂.

расціць, ✂; незак.

1. Гадаваць, вырошчваць.

   • Р. дзяцей.
   • Р. сад.
   • Р. бараду.

2. Прарошчваць (на солад).

   • Р. ячмень.

|| наз. рашчэнне, ✂.

расцугляцца, ✂; зак.

Вызваліцца ад цугляў.

• Конь расцугляўся.

расцугляць, ✂; зак.

Пра каня: вызваліць ад цугляў.

• Р. каня.

расцырыкацца, ✂; зак. (разм.).

Пачаць доўга бесперастанку цырыкаць.

• Вераб’і расцырыкаліся.

расцэнка, ✂, ж.

1. гл. расцаніць.

2. Устаноўленая на што-н. цана, размер аплаты за што-н.

   • Знізіць расцэнкі.

|| прым. расцэначны, ✂.