Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

ноша, , ж.

Груз, які пераносіцца на сабе.

  • Цяжкая н.

|| памянш. ношка, .

ношаны, .

Які быў ва ўжыванні, не новы.

  • Н. касцюм.

ношка, , ж.

  1. гл. ноша.

  2. Ахапак, вязка (сена, саломы, дроў і пад.).

  3. Здабыча пчалы за адзін вылет.

ну1, выкл.

Ужыв. пры падахвочванні да якога-н. дзеяння, а таксама пры здзіўленні, абурэнні, пагрозе і інш. пачуццях.

  • Ну, расказвай!
  • Ну, годзе ўжо спаць.
  • Ну і надвор’е ж сёння!
  • Ну, помні!

ну2, часц.

  1. Выражае здзіўленне сказаным, адпавядае словам «няўжо», «ці праўда?»

    • Чуў, што Пракоп жэніцца? — Ды ну?
  2. узмацняльная. Надае сказам большую выразнасць, падкрэслівае значэнне таго ці іншага слова.

    • Калгасны свіран, ну, як сонца!
    • Дзяўчына, ну, як лялька!
  3. сцвярджальная. Так, ага, але (разм.).

    • Ці праўда, што ты цяпер камерцыйны дырэктар? — Ну.

нуварыш, , м. (пагард. кніжн.).

Чалавек, разбагацелы на спекуляцыях і разарэнні іншых.

нуга, , ж.

Кандытарскі выраб з салодкай арэхавай масы.

нуда, , ж.

  1. Непрыемны душэўны стан, выкліканы немагчымасцю здзейсніць свае надзеі, жаданні; сум, туга.

  2. Нудны чалавек (разм.).

    • Эх ты, н. хадзячая!
  3. Паныласць, маркота, журба.

    • Чытаю нашумелы раман, — страшэнная н.

нудзець, ; незак.

Нудзіцца, сумаваць.

  • Працы шмат, няма калі н.

нудзіцца, ; незак.

Зносіць нуду, быць у стане нуды (у 1 знач.).

  • Не нудзіся, слязамі гору не паможаш.