Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

слязісты, .

Які выдзяляе слёзы.

  • Слязістыя вочы.

|| наз. слязістасць, .

слязіцца, ; незак.

Пра вочы: напаўняцца слязамі.

  • Вочы слязяцца ад дыму.

слязлівы, .

  1. Схільны часта плакаць.

    • Слязлівая дзяўчынка.
  2. Які плача, жаласны.

    • С. голас.

|| наз. слязлівасць, .

слязніца, , ж.

  1. У старажытным Рыме: пасудзіна, у якую збіралі слёзы, калі плакалі па нябожчыку.

  2. Слёзны мяшок каля вока, дзе збіраюцца слёзы.

сляпак, , м. (разм. зневаж.).

  1. Сляпы чалавек.

  2. перан. Чалавек, які не заўважае, што яго ашукваюць у чым-н.

    • Не трэба быць слепаком!

сляпень, , м.

Двухкрылае насякомае сямейства крывасмокаў, якое жывіцца кроўю жывёлы і чалавека.

сляпіца, , ж. (абл.).

У выразе: лезці сляпіцаю ў вочы — назойліва прыставаць да каго-н.

сляпіцца, ; незак.

  1. Псаваць сабе зрок.

    • С. над кнігаю.
  2. Пра немагчымасць гладзець (ад яркага святла і пад.).

    • Ад сонца гарыць лоб і слепяцца вочы.

сляпіць, ; незак.

  1. Пазбаўляць зроку; пагаршаць зрок, псаваць вочы.

    • С. вочы чытаннем.
  2. Асляпляць вочы яркім святлом, перашкаджаць бачыць, засыпаючы ці залепліваючы, засцілаючы вочы чым-н.

    • Белізна снегу слепіць вочы.
    • Мокры снег сляпіў вочы.
  3. перан. Пазбаўляць разважлівасці пад уздзеяннем якіх-н. пачуццяў.

    • Рэўнасць сляпіла хлопца.

сляпучы, .

Вельмі яркі, асляпляльны.

  • Сляпучыя промні сонца.