Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (2002, правапіс да 2008 г.)

Скарачэнні

нявольнік2, , м.

  1. Раб, зняволены.

  2. перан., чаго. Чалавек, які знаходзіцца пад уплывам, уладаю чаго-н.

    • Н. пачуццяў.

|| ж. нявольніца, .

|| прым. нявольніцкі, .

нявольніцтва, , н.

Рабства, няволя.

|| прым. нявольніцкі, .

нявольны, .

  1. Які зроблены, адбыўся не наўмысна; выпадковы.

    • Н. сведка.
  2. Які адбываецца не па сваёй волі; вымушаны.

    • Нявольнае расстанне з родным домам.
  3. Тое, што і паднявольны (у 1 знач.).

|| наз. нявольнасць, .

няволя, , ж.

  1. Адсутнасць незалежнасці, свабоды, палон, рабства.

    • Загінуць у няволі.
  2. Патрэба, неабходнасць.

нявыгадны, .

Які не дае прыбытку, даходу, не прыносіць выгады.

  • Нявыгадная здзелка.

|| наз. нявыгаднасць, .

нявыезд, , м.

Бязвыезнае пражыванне на адным месцы.

  • Даць падпіску аб нявыездзе.

нявыкрутка, , ж. (разм.).

Цяжкае або бязвыхаднае становішча.

  • Н. з сенам.

нявыхад, , м. (афіц.).

Няяўка на працу, прагул.

нягеглы, (разм.).

  1. Кволы, слабы; няўдалы.

    • Н. конь.
  2. Непрыгожы з выгляду, нязграбны.

    • Нягеглыя літары.
  3. Няўмелы, ні да чаго не здатны.

    • Нягеглая гаспадыня.

|| наз. нягегласць, .

нягоднік, , м.

Чалавек ганебных, несумленных паводзін; нізкі чалавек.

  • Ён аказаўся нягоднікам.

|| ж. нягодніца, .

|| прым. нягодніцкі, .