1.часціца. Тое, што і няхай (у 1–3 знач.). Хай злыдні над намі скрыгочуць зубамі — Любі сваю ніву, свой край.Купала.
2.злучн. Тое, што і няхай (у 4 знач.).. Чалавеку заўсёды хочацца думаць аб прыемным, хай нават прыемнага адна кропля.Каршукоў.
•••
Не ў гнеў (крыўду) хай будзе сказанагл.быць.
Хай адсохнуць (у мяне) рукі і ногігл. адсохнуць.
Хай ён (яна, яно) згарыцьгл. згарэць.
Хай сабегл. сабе.
Хай яно гарам гарыцьгл. гарэць.
Хай яно запаветраегл. запаветраць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
цырымо́ніцца, ‑нюся, ‑нішся, ‑ніцца; незак.
1.(звычайназадмоўем «не»). Захоўваць правілы прынятага этыкету; быць цырымонным. — Вам пераапрануцца трэба, — сказала жанчына і .. узлавана крыкнула: — Кіньце вы цырымоніцца!Асіпенка.Хлор быў заўсёды смелым у братавай хаце і нічуткі не саромеўся нікога і не цырымоніўся.Гартны.
2.зкім-чым і без дап. Праяўляць празмерную далікатнасць, прыстойнасць у адносінах: да каго‑, чаго‑н. [Антон:] — Прашу, пакуль не: позна, навядзі парадак у брыгадзе. І не цырымонься з гультаямі!Савіцкі.Яшчэ ў школе яна [Ірына] звыкла камандаваць гэтым маўклівым хлопцам. І цяпер таксама не цырымоніцца.Шамякін.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
здо́лець
1. (быць у стане зрабіць што-н.) können*vt; imstánde [im Stánde] sein (+ inf);
2. (атрымаць магчымасць) die Möglichkeit háben (+inf);