*Суліца ’кап’ё’ (1228 г., Гандлёвая дамова смаленскага князя Мсціслава Давыдавіча з Рыгай, Готландам і нямецкімі гарадамі), укр. старое су́ла ’піка’, дыял. суло́ ’драўляны чаранок жалезных вілаў; жардзіна вясла’, сули́ця ’дзіда’, рус. сула́ ’клюшка, якую дзеці кідаюць па лёдзе’, старое су́лица ’кідальны дроцік’, ст.-польск. sulica ’кап’ё, дзіда’, чэш. sudlice ’рагаціна’, славен. súlica, серб.-харв. су̏лица, балг. старое су́лица, макед. сулица ’від дзіды’. Прасл. *sudlica ’кароткае кідальнае кап’ё’, звязана з суляць ’соваць, піхаць, кідаць’, соваць, сунуць, гл. (Адзінцоў, Этимология–1976, 106–111). Гл. таксама Фасмер, 3, 801; ЕСУМ, 5, 471; Басай-Сяткоўскі, Słownik, 348. Параўн. сула́ 2, гл.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Ланцэ́т ’невялікі хірургічны нож, востры з двух бакоў’ (ТСБМ). Паводле Крукоўскага (Уплыў, 88), прыйшло з рускай мовы. Аднак рэальна магло быць запазычана праз польскую мову. Першакрыніцай з’яўляецца франц. lancette ’тс’ < lance ’піка, дзіда’ < лац. lancea ’тс’ (Фасмер, 2, 458; Слаўскі, 4, 44).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

oszczep, ~u

м.

1. спарт.. кап’ё; дзіда;

rzut ~em — кіданне кап’я;

2. рагаціна

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

spear​1 [spɪə] n.

1. дзі́да, кап’ё; дро́цік, во́сці, гарпу́н;

catch a fish with a spear злаві́ць ры́бу во́сцямі;

catch a whale with a spear загарпу́ніць кіта́

2. pl. spears стрэ́лкі (раслін);

spears of the snowdrop plants па́расткі, стрэ́лкі падснежнікаў

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

lance

[læns]

1.

n.

1) дзі́да f., кап’ё n.

2) лянцэ́т -а m. (хірургі́чны)

2.

v.t.

1) прабіва́ць дзі́дай

2) разраза́ць лянцэ́там

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

Пашчопка ’дрывотня’, ’месца, дзе рэжуць, колюць, а часам і складаюць дровы’ (Бір.; чырвонае., З нар. сл.). Да па‑ і шчапаць ’шчапаць лучыну’, ’калоць дровы’ (гл.), якое да прасл. ščep‑ (/skoi̯p‑/skei̯p‑Įskip‑). Параўн. роднасныя і.-е. паралелі: літ. skepsnė ’акравак’, skepeta, skepetas ’ануча’, ’хустка’, лат. škepele ’асколак’, ст.-грэч. σκάπτω ’рубаю’, ст.-в.-ням. skaft ’дзіда’ (Фасмер, 4, 503).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Ратаўё (рытуўё) ’чаранок рыдлёўкі’ (Бяльк.), ра́туўя, рътаўё, рутаўё ’тс’ (віц., чашн., лёзн., мсцісл., ЛА, 2), ра́тва ’дзяржанне ў лапаце’ (лёзн., ЛА, 2), а таксама ратлі́ска (ратлі́ско) ’ручка ў вілах’ (Сл. рэг. лекс.), ра́тлішчо ’дзяржанне ў качарзе’ (карэліц., ЛА, 4). Параўн. укр. ра́тище ’дзіда’, ратови́ще ’дрэўка дзіды’, рус. ратови́ще ’тс’, якія адносяць да ратны, раць (гл.), параўн. Фасмер, 3, 448.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Píke f -, -n пі́ка, дзі́да;

von der ~ auf díenen пачына́ць слу́жбу з ні́жніх чыно́ў, прайсці́ до́брую шко́лу

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

spear

I [spɪr]

1.

n.

дзі́да, пі́ка f.

2.

v.t.

прабіва́ць дзі́дай

II [spɪr]

n.

сьцябло́ n., асьце́нь -я m., асьцю́к -а́ m., былі́нка f. (травы́, збо́жжа)

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

Lánze f -, -n пі́ка, дзі́да, кап’ё;

◊

für j-n éine ~ bréchen* заступі́цца за каго́-н.;

mit j-m éine ~ bréchen* уступі́ць у бой з кім-н.

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)