ПАВЕТРАПЛА́ВАННЕ,
лятанне на апаратах, якія лягчэй за паветра — аэрастатах (у адрозненне ад авіяцыі, дзе выкарыстоўваюцца апараты, цяжэйшыя за паветра, — самалёты, верталёты, планёры і
Першыя спробы падняцца ў паветра на шары, напоўненым нагрэтым паветрам (дымам), рабіліся ў
Літ.:
Жуковский Н.Е.
Анощенко НД. Воздухоплаватели.
Броуде Б.Г. Воздухоплавательные летательные аппараты.
У.М.Сацута.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
забі́ць 1, ‑б’ю, ‑б’еш, ‑б’е; ‑б’ём, ‑б’яце;
1. Пазбавіць жыцця, знішчыць.
2. Б’ючы, стукаючы па якім‑н. прадмеце, прымусіць яго ўвайсці ў што‑н.; увагнаць.
3. Закрыць наглуха, прымацаваўшы, прыбіўшы дошкі і пад.
4. Закрыць, заткнуць (адтуліну, шчыліну), туга засунуўшы ў яе што‑н.
5.
6. Перамагчы, заглушыць.
7.
•••
забі́ць 2, ‑б’ю, ‑б’еш, ‑б’е; ‑б’ём, ‑б’яце;
Пачаць біць (у 1, 7 і 8 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
round
1) кру́глы
2) то́ўсты, по́ўны
3) кругавы́
4) цэ́лы, по́ўны, кру́глы
5) прыблі́зны, акру́глены
2.1) ко́ла
2) абыхо́д -у
3) абаро́т -у
4) тур, раўнд -у
5) залп, салю́т -у
6) кумпя́к я́лавічыны
3.1) акругля́ць; рабі́ць кру́глым
2) абыхо́дзіць, аб’яжджа́ць або́ абплыва́ць
4.1) наўко́л, наво́кал
2) у акру́жнасьці
3) акружно́й даро́гай, наўкру́га
наво́кал, вако́л
•
- all the year round
- go the round
- make the rounds
- go the rounds
- round out
- round off
- round upon
- round up
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
ГАНЧА́РСТВА,
выраб рэчаў гаспадарчага і дэкаратыўна-прыкладнога характару з гліны. Вядома многім народам свету як адно з найстараж. рамёстваў. На
У 1920—50-я
Літ.:
Милюченков С.А. Белорусское народное гончарство.
Сахута Я.М. Беларуская народная кераміка.
Здановіч Н.І., Трусаў А.А. Беларуская паліваная кераміка XI—XVIII стст.
Я.М.Сахута.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
world
1. свет, сусве́т; зямля́, зямны́
all over the world/the world over ва ўсім све́це;
a world history сусве́тная гісто́рыя;
a journey round the world кругасве́тнае падаро́жжа;
the Old World Стары́ Свет;
the New World Но́вы Свет
2. свет, ца́рства;
the animal world жывёльнае ца́рства;
the lite rary world літарату́рныя ко́лы
3. жыццё (чалавека);
begin the world anew пача́ць но́вае жыццё
4. грама́дства;
the great world, the world of fashion вышэ́йшыя ко́лы;
the world of art артысты́чны свет
♦
be all the world to
be dead to the world нічо́га не заўважа́ць, не рэагава́ць;
come into the world нарадзі́цца, з’яві́цца на свет;
take the world as it is успрыма́ць жыццё такі́м, яко́е яно́ ёсць;
come up/rise/make one’s way in the world зрабі́ць кар’е́ру;
know/see the world мець во́пыт, ве́даць жыццё;
make the best of both worlds мець то́е і друго́е (не трэба выбіраць);
a man/woman of the world асо́ба, яка́я ве́дае свет;
not for all the world ні за што на све́це; ні за які́я гро́шы;
out of this world
a world of troubles бе́зліч кло́патаў;
the world is his oyster пе́рад ім адчы́нены ўсе дзве́ры;
it’s a small world які́ малы свет;
who in the world is he? хто б гэ́та мог быць?;
feel on top of the world быць на вышыні́ шча́сця;
how is the world with you? як ма́ешся?
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
це́ла, ‑а,
1. Матэрыя, рэчыва, што так ці інакш абмежавана ў прасторы; асобны прадмет у прасторы.
2. Арганізм чалавека або жывёлы ў яго знешніх, фізічных формах і праяўленнях.
3. Тулава, корпус чалавека, жывёлы, птушкі.
4.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ГАЛАЎНЫ́ МОЗГ,
пярэдні аддзел цэнтральнай нервовай сістэмы пазваночных жывёл і чалавека, размешчаны ў поласці чэрапа; матэрыяльная аснова вышэйшай нервовай дзейнасці, галоўны рэгулятар усіх жыццёвых функцый арганізма і яго ўзаемаадносін з навакольным асяроддзем.
Філагенетычна галаўны мозг фарміраваўся па шляху ўскладнення будовы і функцый пярэдняга канца нервовай трубкі ў цеснай сувязі з развіццём органаў пачуццяў (
У чалавека галаўны мозг дасягнуў найвышэйшай ступені развіцця за кошт павелічэння масы, ускладнення будовы і функцый
Па агульнай сярэдняй масе галаўны мозг дарослага чалавека (прыкладна 1500
Літ.:
Мозг:
Я.В.Малашэвіч.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
пусты́, ‑ая, ‑ое.
1. Нічым не запоўнены, не заняты (пра тое, што можа змяшчаць у сабе што‑н.).
2. Які мае ўсярэдзіне пустату.
3. Які нічога не мае, нічога не прыдбаў; без здабычы.
4.
5.
6.
7.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
чо́рны, ‑ая, ‑ае.
1. Які мае колер сажы, вугалю, самы цёмны з усіх колераў;
2. Цёмны, больш цёмны, чым звычайна.
3.
4. Некваліфікаваны, які не патрабуе пэўных ведаў і навыкаў, звычайна фізічна цяжкі і брудны (пра чарнавую работу і пад.).
5. Не галоўны, не цэнтральны, не парадны, які выкарыстоўваецца для штодзённых патрэб (пра дзверы, ход, уваход і пад.).
6.
7.
8.
9.
10. Які ў дарэвалюцыйныя часы адносіўся да ніжэйшых слаёў грамадства, да простага народа.
11.
12. Паводле забабонных уяўленняў — чарадзейны, звязаны з нячыстай сілай.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
свет, ‑у,
1. Зямля з усім тым, што на ёй існуе; сусвет (у 2 знач.).
2. Тое, што і сусвет (у 1 знач.).
3. Шостая частка сусвету; планета.
4.
5.
6.
7. Кола людзей, аб’яднаных агульнай прафесіяй, прыналежнасцю да якога‑н. асяроддзя і пад.
8. Зямное жыццё ў процілегласць незямному.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)