Клю́шня 1 ’канечная частка ножкі ракападобных’ (
Клю́шня 2 ’тазасцегнавы сустаў’ (
Клю́шня 3 ’
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Клю́шня 1 ’канечная частка ножкі ракападобных’ (
Клю́шня 2 ’тазасцегнавы сустаў’ (
Клю́шня 3 ’
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Свірэпы ‘дзікі, агрэсіўны (?)’: “пчелы здѣсь водятся трехъ родов, то есть по здѣшнему крушиновые свирѣпыя, посредственныя и тихия” (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
ко́ла
1. колесо́;
2. круг
3. (группа людей, объединённых какими-л. связями) круг
◊ зачарава́нае к. — заколдо́ванный круг;
к. фарту́ны — колесо́ форту́ны;
крыво́е к. — криво́е колесо́;
пя́тае к. ў во́зе — пя́тое колесо́ в теле́ге;
ні ў к. ні ў мя́ла — ни бо́гу све́чка ни чёрту кочерга́;
устаўля́ць
павярну́ць к. гісто́рыі наза́д — поверну́ть колесо́ исто́рии вспять
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
па́лка I
◊ устаўля́ць ~кі ў ко́лы — вставля́ть па́лки в колёса;
з-пад
п. з двума́ канца́мі — па́лка о двух конца́х;
перагну́ць ~ку — перегну́ть па́лку;
не кі́ем, дык па́лкай —
па́лка II
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
імклі́вы, ‑ая, ‑ае.
1. Вельмі хуткі, быстры, шпаркі.
2. Які вызначаецца хуткасцю рухаў і дзеянняў; рухавы, энергічны, жвавы (пра чалавека).
3. Які выражае парыў, імкненне да чаго‑н.;
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
БАРАДЗІ́НСКАЯ БІ́ТВА 1812,
генеральная бітва ў час вайны 1812 паміж
У Барадзінскай бітве
Літ.:
Богданов Л.П. На поле Бородинском. 2 изд.
Вахрушев А.М. Зори Бородина: Ист. повествование.
У.Я.Калаткоў.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ПЁТР I
(9.6.1672, Масква — 8.2.1725),
расійскі цар з 1682, імператар з 1721. З дынастыі Раманавых. Сын цара Аляксея Міхайлавіча ад шлюбу з Н.К.Нарышкінай, бацька царэвіча Аляксея Пятровіча і імператрыцы Лізаветы Пятроўны. Абвешчаны царом пасля смерці брата Фёдара Аляксеевіча (7.5.1682), але ў выніку інспірыраванага інспіраванага сваякамі першай жонкі Аляксея Міхайлавіча М.І.Міласлаўскай паўстання стральцоў (май 1682) разам з ім абвешчаны царом брат Іван (Іван V, а рэгенткай пры іх — старэйшая сястра царэўна Соф’я Аляксееўна. Пасля няўдалай спробы Соф’і ўчыніць пераварот (1689) і смерці Івана V (1696) П. I стаў правіць аднаасобна. Вызначаўся розумам, энергіяй, жорсткасцю і дэспатызмам. У 1697—98 у складзе Вялікага пасольства быў у Рызе, Кёнігсбергу, Лондане, Вене, Галандыі, вывучаў караблебудаўніцтва,
Літ.:
Павленко Н.И. Петр Великий.
Тарасаў К. Пятроўскія мясціны //
Масси Р.К. Петр Великий:
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Лагожы, лаґожы, лагошы, лого́шы, лоґошы́, лаґошы, лагяшы́ ’сані-развалкі для перавозкі грузаў, розвальні’ (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
КУЛІКО́ЎСКАЯ БІ́ТВА 1380,
Літ.:
Кирпичников А.Н. Куликовская битва.
Куликовская битва: Сб. статей.
Сказания и повести о Куликовской битве.
В.А.Юшкевіч, М.Г.Нікіцін.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Како́ўка ’папярочка на дзержаку рыдлёўкі, віл’ (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)