тро́йца, ‑ы, ж.
1. У хрысціянскай рэлігіі — трыадзінае бажаство, у якім спалучаюцца тры асобы: бог-бацька, бог-сын і бог-дух святы.
2. Свята хрысціянскай царквы, якое адзначаецца на пяцідзесяты дзень пасля вялікадня; сёмуха. [Яўхім:] — Кланяліся .. [каменю], маліліся і нават у такія святы, як радаўніца, тройца, прыходзілі пад камень частавацца і, адыходзячы, пакідалі трохі ежы. Пестрак.
3. Разм. Пра трох асоб, якія звычайна бываюць разам і сябруюць. [Сёмка:] — Дурная будзе Зося, калі .. не выпра з хаты ўсю тройцу... Гартны. У саўгасе добра памятаюць, як хадзіла да Федасюка на склад дружная тройца: кіраўнік аддзялення, галоўны заатэхнік і ветфельчар. «Вожык».
тро́йчы, прысл.
1. Тры разы. Памерці, вядома, .. [Цярэшка] не хацеў, заўжды прагнуў жыць, тройчы спрабаваў вырвацца на волю. Быкаў. Ды тваіх, смаленскіх [дарог], не забуду У снягах, дажджах і сіняве. Тройчы адбівалі вёску Буду, Тройчы паміралі за яе. Пысін. Будзьце вы хоць тройчы геній, Ёсць такія між людзей: Вас заўжды па ўборах стрэне, Па заслугах правядзе. Непачаловіч.
2. Утрайне. Я ж праслаўлю навекі часіну звароту Сваім шчырым радасным словам .. І двойчы і тройчы! Панчанка. Быць тройчы шчодраму плёну. Лойка.
троль, ‑я, м.
У скандынаўскай міфалогіі — істота (часцей волат), звычайна варожая людзям.
[Швед. troll.]
тромб 1, ‑а, м.
Згустак крыві, які ўтвараецца ў крывяносных сасудах.
[Грэч. thrómbos — згустак.]
тромб 2, ‑у, м.
Смерч над сушай з моцным ветрам, ападкамі і навальніцай.
[Ад іт. tromba — труба.]
тромбафлебі́т, ‑у, М ‑біце, м.
Запаленне сценкі вены, якое вядзе да ўтварэння тромба 1.
[Ад грэч. thrómbos — згустак і phleps — вена.]
тро́мканне, ‑я, н.
Дзеянне паводле знач. дзеясл. тромкаць, а таксама гукі гэтага дзеяння.
тро́мкаць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; незак., што, чым, на чым.
Разм.
1. Іграць на шчыпковым музычным інструменце. Тромкаць на балалайцы. // Няўмела іграць на такім інструменце. / у вобразным ужыв. А так хочацца яшчэ На сасну на стромкую, Дзе вясна дываны тчэ І ў цымбалы тромкае. Іверс.
2. Гучаць (пра шчыпковыя інструменты). [Якім:] — Твая скрыпка [Сымон] будзе цэла: Я ж гляджу яе тут сам, Граць і тромкаць яе дзела! Ну, больш Хаіму не дам! Колас.
тро́мкнуць, ‑ну, ‑неш, ‑не; зак.
Аднакр. да тромкаць.
трон, ‑а, м.
Багата аздобленае крэсла на спецыяльным узвышэнні — месца манарха ў час прыёмаў і іншых урачыстых цырымоній. // перан. Улада манарха; сімвал улады. Быць на троне.
[Грэч. thronos.]
тро́нкавы, ‑ая, ‑ае.
У выразе: тронкавы рухавік — рухавік унутранага згарання.
[Ад фр. tronc — ствол.]