Verbum

ста́віць

1. (hín)stéllen vt; sétzen vt;

ста́віць у шэ́раг in éiner Réihe áufstellen;

2. (у гульні) sétzen vt;

3. тэатр. áufführen vt, bríngen* vt; die Regíe [-´ʒi:] führen (рэжысіраваць);

гэ́ту п’е́су не ста́вяць díeses Stück wird nicht áufgeführt;

тэа́тр ста́віць но́вую каме́дыю das Theáter bringt ein néues Lústspiel;

4. (аўтамабіль) párken vt;

ста́віць це́ста den Teig ánsetzen [áufsetzen];

ста́віць умо́вы Bedíngungen stéllen;

ста́віць прабле́му ein Problém áufwerfen* [áufrollen];

ста́віць каго-н. у непрые́мнае стано́вішча j-n in éine péinliche Láge bríngen*;

ста́віць каго-н. у безвыхо́днае стано́вішча j-n in éine verzwéifelte Láge versétzen; j-m kéinen Áusweg lássen*;

ста́віць сабе́ за мэ́ту sich (D) zur Áufgabe máchen, sich die Áufgabe stellen [sétzen];

ста́віць на галасава́нне ábstimmen lássen*, zur Ábstimmung bríngen*;

ста́віць каго-н. у пры́клад j-n als Múster [als Vórbild] hínstellen;

ста́віць каго-н. на ме́сца j-m (A) zurechtweisen* аддз.;

ста́віць адзна́ку éine Nóte gében*;

высо́ка ста́віць каго-н. j-n hoch schätzen, j-n hoch áchten;

◊

ста́віць усё на ка́рту alles auf éine Kárte setzen [aufs Spiel setzen]; álles in die Wáagschale wérfen*;

ні ў грош не ста́віць каго-н. разм. j-n geríng áchten, j-n geríng schätzen; sich (D) nichts aus j-m máchen

гро́шы мн. Geld n -(e)s (pl -er рэдка); Gélder pl (сумы);

фін., эк. абясцэ́неныя гро́шы entwértetes Geld;

адступны́я гро́шы Entschädigungssumme f;

”гара́чыя” гро́шы „héißes“ [fluktuíerendes] Geld;

дро́бныя гро́шы Kléingeld n;

камісі́йныя гро́шы Provisión [-vi-]f;

металі́чныя гро́шы Hártgeld n, Metállgeld n;

ная́ўныя гл. гатоўка;

неразме́нныя гро́шы nicht éinlösbares Geld;

нявы́даткаваныя гро́шы nicht áusgegebenes Geld;

пад’ёмныя гро́шы Úmzugsgeld n;

папяро́выя гро́шы Papíergeld n;

разме́нныя гро́шы Wéchselgeld n;

рэа́льныя гро́шы reélles Geld;

су́тачныя гро́шы Diäten pl, Tágesgeld n;

фальшы́выя гро́шы Fálschgeld n;

атры́мліваць гро́шы ў ба́нку Geld bei der Bank erhálten*;

атры́мліваць гро́шы па вэ́ксалю Wéchsel éinlösen;

атры́мліваць гро́шы па чэ́ку Geld gégen Scheck erhálten*;

браць гро́шы з раху́нку Geld ábheben*;

браць гро́шы ў пазы́ку Geld bórgen;

выдатко́ўваць гро́шы Geld áusgeben*;

выма́ць гро́шы з абарачэ́ння Geld aus dem Úmlauf zíehen*;

вярта́ць гро́шы Geld zurückzahlen;

дава́ць гро́шы ў пазы́ку Geld léihen*;

здыма́ць гро́шы з раху́нку Geld vom Kónto ábheben*;

кампенсава́ць гро́шы Geld ersétzen;

капі́ць запа́сіць гро́шы Geld spáren;

кла́сці гро́шы ў банк Geld deponíeren;

мяня́ць гро́шы Geld wéchseln;

трыма́ць гро́шы ў ба́нку Geld auf der Bank háben;

◊

ні за які́я гро́шы! um kéinen Preis!;

быць пры граша́х bei Kásse sein;

выкіда́ць гро́шы на ве́цер das Geld zum Fénster hináuswerfen*

нага́ ж.

1. анат. Fuß m -es, Füße (ступня); Bein n -(e)s, -e (нага вышэй ступні);

2. (мэблі і пад.) Fuß m, Bein n;

◊

ісці́ ў нагу́ з кім-н. mit j-m Schritt hálten*;

паста́віць на но́гі каго-н. j-n wíeder auf die Béine bríngen*;

падня́ць усі́х на но́гі разм. álle áufscheuchen;

паста́віць усё на но́гі álle Hébel in Bewégung sétzen;

жыць на шыро́кую нагу́ auf gróßem Fuß(e) lében;

ні наго́й да каго-н. разм. kéinen Fuß in j-s Haus setzen;

уста́ць з ле́вай нагі́ разм. mit dem línken Bein zu¦érst áufstehen*;

стая́ць адно́й наго́й у магі́ле разм. mit éinem Fuß [Bein] im Grábe stehen*;

працягну́ць но́гі álle víere von sich strécken;

з усі́х ног разм. so schnell ich kann [du kannst, er kann usw.];

дай Бог [Бо́жа] но́гі ≅ die Béine in die Hand néhmen*;

кача́цца ў нага́х у каго-н. j-n kníefällig bítten*;

сяда́й! У нага́х пра́ўды няма́ setz dich! Stéhen macht nicht klüger;

блы́тацца пад нага́мі beim Géhen im Wége sein;

кульга́ць на абе́дзве нагі́ auf béiden Béinen hínken; перан. (пра справу) nur schlecht und stóckend vórwärts géhen*;

дурна́я галава́ нага́м спако́ю не дае́ ≅ was man nicht im Kópf hat, muss man in den Béinen háben

ме́сца н.

1. Platz m -es, Plätze; Ort m -es, -e; Stélle f -, -n; Sitz m -es, -e, Sítzplatz m (сядзення);

арандава́ць ме́сца камерц. Stélle [Platz, Raum] míeten;

прыбы́ць на ме́сца прызначэ́ння an Ort und Stélle ánlangen;

ме́сца прызначэ́ння Bestímmungsort m;

працо́ўнае ме́сца Árbeitsplatz m;

ме́сца рабо́ты Árbeitsstelle f;

ме́сца нараджэ́ння Gebúrtsort m;

ме́сца знахо́джання (самалёта, судна і г. д.) Stándort m, Positión f -, -en;

за́ла на сто ме́сцаў ein Saal mit húndert Plätzen;

у шмат які́х ме́сцах víelerorts;

у пэ́ўных ме́сцах máncherorts;

ні з ме́сца! nicht von der Stélle rühren!;

заня́ць ме́сца (для каго-н.) éinen Platz fréihalten* аддз. (besétzen, reservieren [-´vi:-]); (сесці) Platz néhmen*;

заня́ць пе́ршае ме́сца спарт. den érsten Platz belégen;

ме́сца здарэ́ння юрыд. Tátort m, Ort des Geschéhens;

злаві́ць на ме́сцы злачы́нства юрыд. auf fríscher Tat ertáppen;

ме́сца сустрэ́чы Tréffpunkt m -(e)s, -e;

ста́віць на пе́ршае ме́сца an die érste Stélle rücken [stéllen];

2. (мясцовасць) Gégend f -, -en; Gelände n -s, -; Ort m;

бало́цістае ме́сца Súmpfgebiet n -(e)s, Súmpfgelände n;

3. разм. (служба, работа, пасада) Stéllung f -, -en, Stélle f -, -n, Ánstellung f; Pósten m -s, -;

вака́нтнае ме́сца fréie [únbesetzte] Stélle;

займа́ць ме́сца ein Amt bekléiden; éinen Pósten éinnehmen* [bekléiden];

4. (урывак твора) Stélle f -, -n, Pássus m -, -;

прачыта́й гэ́тае ме́сца яшчэ́ раз lies diese Stélle noch éinmal;

5. (багажная рэч) Gepä́ckstück n -(e)s, -e, Stück n;

два ме́сцы багажу́ zwei Gepä́ckstücke;

◊

на го́лым ме́сцы (зрабіць што-н.) aus dem Nichts heráus;

ву́зкае ме́сца schwáche Stélle;

душа́ не на ме́сцы kéine Rúhe fínden können*;

з ме́сца ў кар’е́р auf Ánhieb;

паста́віць каго-н. на (сваё) ме́сца j-n zuréchtweisen* аддз., j-n in séine Schránken verwéisen*

ісці́

1. (перамяшчацца, накіроўвацца) géhen* vi (s);

ісці́ (кудын) (hín)gehen* vi (s);

ісці́ (адкуль-н.) kommen* vi (s);

ісці́ пе́шшу zu Fuß géhen*;

ісці́ дамо́ў nach Háuse géhen*; héimgehen* аддз. vi (s) (разм.);

я іду́ з до́му ich komme (geráde) von zu Háuse;

ісці́ на вайну́ in den Krieg zíehen*;

2. (набліжацца) kommen* vi (s);

вясна́ ідзе́ der Frühling kommt;

яму́ пайшо́ў пя́ты год er ist vier Jáhre alt;

3. (за кім-н., чым-н. следам) fólgen vi (s) (D);

яна́ пайшла́ за ім sie fólgte ihm, sie ging hínter ihm her;

4. (паступіць) éintreten* vi (s), géhen* vi (s);

ісці́ ў во́йска in die Armée éintreten*;

ісці́ ў рабо́чыя Árbeiter wérden;

ісці́ ў інстыту́т auf [an] die Hóchschule géhen;

ісці́ на факультэ́т an die Fakultät géhen*;

5. (весці куды-н.) führen vi, géhen* vi (s);

даро́га ідзе́ ле́сам der Weg führt [geht] durch den Wald;

6. (падавацца):

вада́ ідзе́ das Wásser läuft (пра вадаправод);

ток ідзе́ es fließt Strom;

7. (дзейнічаць) géhen* (s), laufen* vi (s);

гадзі́ннік ідзе́ die Uhr geht;

машы́на ідзе́ до́бра die Maschíne läuft gut;

8. (працягвацца) vergéhen* vi (s);

час ідзе́ ху́тка die Zeit vergéht schnell [rasch, wie im Flúge];

так дзень ішо́ў за днём so vergíng ein Tag nach dem ánderen;

9. (знаходзіць збыт) géhen* vi (s), Ábsatz fínden*;

тава́р ідзе́ до́бра die Wáre geht gut [fíndet guten Ábsatz, verkaúft sich gut];

10. (пра ападкі) дождж ідзе́ es régnet;

снег ідзе́ es schneit;

град ідзе́ es hágelt;

11. (адбывацца) im Gánge sein, státtfinden* аддз. vi;

іду́ць перамо́вы die Verhándlungen sind im Gáng(e);

іду́ць жо́рсткія баі́ erbítterte Kämpfe sind im Gáng(e);

12. (пра спектаклі, фільмы) gespíelt wérden; gezéigt wérden; laufen* vi (s) (пра фільм);

сёння ідзе́ но́вы спекта́кль héute wird ein néues Theáterstück gespíelt [gegében];

сёння ідзе́ но́вы фільм héute läuft ein néuer Film;

што ідзе́ па тэлеві́зары? was gibt es im Férnsehen?;

13. разм. (пасаваць, быць да твару) pássen vi, (gut) stehen* vi, kléiden vt;

Вам ідзе́ гэ́ты касцю́м der Ánzug steht Íhnen (gut), der Ánzug passt gut, der Ánzug kléidet Sie;

14. (рабіць ход у гульні) zíehen* vi, vt; áusspielen vt (пры гульні ў карты);

ісці́ з ту́за ein As áusspielen;

ісці́ канём mit dem Sprínger zíehen*;

15. (весціся – пра гаворку і г. д.) géhen* vi (um A);

пра што ідзе́ размо́ва? worúm hándelt es sich?, worúm geht es?, wovón ist die Réde?;

спра́ва ідзе́ аб выратава́нні чалаве́ка es geht um die Réttung éines Ménschen; es gilt éinen Ménschen zu rétten;

ісці́ за́муж héiraten vt, vi;

ісці́ ў лік mítzählen vi;

◊

спра́ва ідзе́ як па ма́сле die Sáche läuft wie am Schnürchen; es geht wie geschmíert;

гэ́та куды́ ні йшло́ das geht noch (an), das ist noch zu ertrágen