Прыро́ стак ’малады парастак расліны’ (ТСБМ ), ’тое, што прырошчана’ (Ласт. ), прыро́ станы ’прырослы’ (ТС ), сюды ж прыро́ сток ’прыток ракі , ручая’ (Клім. ). Да прырасці́ , гл. расці ; параўн. рус. дыял. приро́ сток ’цяля’, укр. приро́ сток ’прыплод’, славен. prirástek ’прырост’, балг. прира́ стък ’нешта прырослае, адростак’ і пад. Паводле БЕР (5, 731), агульнаславянскія аддзеяслоўныя ўтварэнні, спецыфічныя для асобных славянскіх моў.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
намы́ ць
1. wá schen* vt vt
намы́ ць по́ суду í rr spülen [á bwaschen* ];
намы́ ць кош бялі́ зны é inen Korb Wäsche wá schen* ;
2. геал. дабыць прамыўкай ) durch Wá schen [Á uswaschen] gewí nnen* ;
3. (нанесці плынню ракі á nschwemmen vt á nspülen vt
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
рука́ ў м.
1. (адзення ) Ärmel m
2. (ракі ú ss¦arm m
3. (труба, кішка ) Rohr n m
пажа́ рны рука́ ў é uerwehrschlauch m í tzschlauch m
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
вы́ цягнуцца , -нуся, -нешся, -нецца; -ніся; зак.
1. (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Выпасці з чаго-н. ад штуршка, неасцярожнага руху; вышмаргнуцца.
Выцягнулася нітка з іголкі.
2. (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Зрабіцца даўжэйшым, падоўжыцца.
Агонь выцягнуўся доўгай паласой.
3. (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Размясціцца на вялікай адлегласці ў адну лінію.
Вёска выцягнулася ўздоўж ракі .
4. Вырасці, стаць высокім.
Хлопчык за лета выцягнуўся.
5. Легчы, расцягнуўшыся, выпрастаўшыся.
В. на канапе.
6. Стаць прама, выпраміцца.
В. перад камандзірам.
|| незак. выця́ гвацца , -аюся, -аешся, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
збе́ гчы , збягу́ , збяжы́ ш, збяжы́ ць; збяжы́ м, збежыце́ , збягу́ ць; збег, -гла; збяжы́ ; зак.
1. з чаго . Бягом спусціцца ўніз.
З. ўніз па лесвіцы.
2. Знікнуць тайком, уцячы.
З. з палону.
3. (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Сцячы (пра вадкасць).
Вада збегла ў канаву.
4. (1 і 2 ас. не ўжыв. ), перан. Знікнуць, прапасці (пра ўсмешку, чырвань і пад. ).
Усмешка збегла з твару.
5. (1 і 2 ас. не ўжыв. ). Пераліцца цераз край пры кіпенні.
Увесь накіп збег.
|| незак. збяга́ ць , -а́ ю, -а́ еш, -а́ е.
Сцежка збягае да ракі (перан. : спускаецца).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
контрэска́ рп
(фр. contrescarpe)
1) пярэдні (бліжэйшы да праціўніка) схіл знешняга рова ўмацавання (параўн. эскарп 1);
2) супрацьтанкавая перашкода ў выглядзе крутога зрэзу ўзгорка (берага ракі ), звернутага ў бок тых, хто абараняецца (параўн. эскарп 2).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
Пло́ міна ’палонка, незамёрзлая частка ракі або возера’ (Сцяшк. МГ ). З польск. plonina ’палонка, пелька’, якое з польск. ріо ’багна’ < рві , параўн. кацеўск. рві , plisty ’багністы (пра зарастаючыя азерцы)’ < прасл. *ръlъ ’балота, якое часова заліваецца вадою’, параўн. ст.-рус. пол ’тс’, рус. полая вода , половодье ; роднаснае літ. pūliai ’гной’ < *і .e .pul‑o‑s (Банькоўскі , 2, 624).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
widły
мн.
widły do gnoju — сахор;
widły rzeki — разгалінаванне ракі ;
robić z igły widły — рабіць з мухі слана
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
wstęga
ж.
1. стужка;
wstęga miernicza — вымяральная стужка;
wstęga rzeki перан. ракі ;
2. спец.
wstęga częstotliwości — паласа частот
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
nurt, ~u
м.
1. фарватэр;
2. плынь, цячэнне;
nurt rzeki — цячэнне (плынь) ракі ;
3. перан.
nurt spraw — ход спраў
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)