Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
tour
[tʊr]1.
v.
1) падаро́жнічаць
Last year they toured Europe — Ле́тась яны́ падаро́жнічалі па Эўро́пе
2) рабіць турнэ́
3) агляда́ць
to tour the museum — агле́дзець музэ́й
2.
n.
1) падаро́жжа n
2) агле́дзіны pl.
a tour of the old city — агле́дзіны старо́га го́раду
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
loaf
I[loʊf]
n., pl. loaves
бо́хан -а m., буха́нка f. (хле́ба); бу́лка f.
end of the loaf (of bread) — акра́ец -йца m.
II[loʊf]
v.i.
1) гультаява́ць, нічо́га не рабі́ць
2) марнава́ць час
to loaf one’s life away — праве́сьці жыцьцё бязьдзе́йна
•
- loaf around
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
puzzle
[ˈpʌzəl]1.
n.
1) цяжко́е зада́ньне
2) зага́дка, круцігало́ўка f.
3) неўразуме́ньне n., разгу́бленасьць f.
2.
v.t.
1) ста́віць перад цяжкі́м зада́ньнем; ста́віць у тупі́к
2) бянтэ́жыць; заблы́тваць, рабі́ць больш склада́ным
to puzzle out — адгада́ць; паду́маўшы, разабра́цца ў чым-н.
•
- puzzle over
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
ferry
[ˈferi]1.
n., pl. -ries
1) перапра́ва f., ме́сца перапра́вы праз раку
2) паро́м -а m.
3) рэгуля́рная авіятра́нспартная слу́жба
2.
v.t.
1) пераво́зіць ло́дкай, паро́мам або́ парапла́вам
2) пераво́зіць самалётам
3) рабі́ць даста́ўкі самалётам
3.
v.i.
пераплыва́ць праз раку́ паро́мам або́ ло́дкай
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Ката́ць ’катаць’ (у розных значэннях). Слова вядома не ва ўсіх слав. мовах (у такой форме) і этымалогія яго таксама няпэўная. Трубачоў (Эт. сл., 9, 162) параўноўвае балг.дыял.ка́там ’хадзіць на справах, гаспадарыць’, ст.-рус.катати ’катаць’, рус.ката́ть ’вазіць і да т. п.’, ’гойдаць’, ’ляжаць хворым’, ’рабіць з бітай шэрсці’, ’валяць (абутак)’, ’гладзіць’, далей укр.ката́ти ’біць’, ката́тися ’катацца’, ката́ти ’качаць катком зямлю’, ’выціскаць ваду качаннем’, далей бел.ката́цца ’катацца’, ката́ць (дыял.) ’скручваць у трубку’. Магчыма (як зваротныя вытворныя), сюды адносяцца чэш.kat ’кат’, славац.kat, польск.kat, далей рус.дыял.кат ’калёсны след’; ’каток для ўкачвання поля’ і інш. Прасл.*katati (sę), якое суадносіцца з прасл.*kotiti (гл. каці́ць) і *katjati (гл. кача́ць). Параўн. яшчэ Фасмер, 2, 209–210.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Кру́пы ’прадукт харчавання з зярнят розных культур’ (ТСБМ, Нас., Касп., ТС). Укр.крупа, рус.крупа, крупы ’тс’, ст.-слав.кроупа ’кроха’, серб.-харв.кру́па ’крупа’, славен.krúpa ’тс’, польск.krupa ’крупа, град’, чэш.kroupa, kroupy, славац.krúpa, krúpy, н.-луж.kšupa, kśupy, в.-луж.krupa, krupy ’тс’. Прасл.krupa да krupiti ’рабіць крупны памол’, krupъ ’крупны’. Найбольш надзейныя індаеўрапейскія паралелі ў балтыйскіх і германскіх мовах: літ.kraupùs ’няроўны, шурпаты’, krùpti ’пакрывацца струпамі’, ст.-ісл.hrufa ’струп’, hrjufr ’шурпаты’. Не выключана генетычная сувязь з kruxъ, krušiti (гл. крух, круха). Тады гаворка ідзе аб і.-е.kreu̯‑ ’ламаць, крушыць’ з датэрмінатывамі ‑p‑ і ‑s‑ (Бернекер, 630; Буга Rinkt, 1, 446–447; Фрэнкель, 290; Слаўскі, 3, 177). Параўн. прасл.trupъ і truxъ (гл. труп і труха).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Сірата́ ‘дзіця або падлетак, які застаўся без аднаго або без абодвух бацькоў’ (ТСБМ, Ласт., Некр. і Байк., Бяльк., Стан.), сірота́ ‘тс’ (ТС), сіраці́ць ‘рабіць сіратою’ (Нас., Касп., Стан.), сіраці́на ‘сірата’ (Байк. і Некр., Касп., Ласт., Нас.), ст.-бел.сирота ‘тс’. Укр., рус.сирота́, польск.sierota, в.-луж., н.-луж.syrota, чэш.sirota, серб.-харв.сиро́та, славен.sirọ̑ta, балг.си́рота, макед.сирота ‘тс’. Прасл.*sirota ‘сірата’ дэрыват ад прым. *sirъ з суф. ‑ota, першапачаткова nomen abstractum. Гл. Шустар-Шэўц, 1401–1402; БЕР, 6, 700. Кантытуанты прасл.*sirъ (гл. сіры) роднасныя літ.šeirỹs ‘удавец’, šeirẽ ‘удава’, авест.saē ‘сіратлівы, асірацелы’; гл. Траўтман, 301; Эндзелін, Слав.-балт. эт., 196; Праабражэнскі, 2, 289; Фасмер, 3, 627; Махэк₂, 544. Борысь (546) выводзіць *sirъ ад і.-е.*kei‑ з суф. ‑ro.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Трастка́ ‘трысцінка ў бёрдзе’ (беласт., Сл. ПЗБ), трі́стка ‘тс’ (малар., Сл. Брэс.), трасці́на, трасціна́, тро́сціна, трасці́нка ‘тонкая пласцінка ў бёрдзе’ (ТСБМ, Касп., Сл. ПЗБ; мёрск., Ск. нар. мовы), трэ́сціна ‘тс’ (Ян.), тросці́на ‘тс’ (ТС); трості́на ‘тс’ (лун., Шатал.), трасцё, трысцё, трысце́ зборн. ‘пласцінкі ў бёрдзе’ (Сл. ПЗБ, Бяльк., Сцяшк., Мат. Гом., Ян., Скарбы; брагін., Нар. сл.), трысте́ ‘тс’ (Сл. Брэс.), траста́ ‘трысцінкі ў бёрдзе’ (мёрск., Ск. нар. мовы). Параўн. укр.дыял.тро́стка ‘дэталь ткацкага стану’, рус.треста́ ‘бёрда’, польск.trzcinka ‘дэталь ткацкага стану, цэўка’, trestka ‘пласцінка ў бёрдзе’, trościna, trosta, treście, troście, харв.trst ‘бёрда’. З прасл.*trostь, *trъsta (гл. тросць, траста) з пазнейшай суфіксацыяй і спецыялізацыяй. Сюды ж трасці́ць ‘рабіць новае бёрда, устаўляць у яго трасціны’ (в.-дзв., Шатал.).