посети́ть сов.
1. наве́даць;
2. перен. наве́даць; прыйсці́ (да каго);
поэ́та посети́ло вдохнове́ние да паэ́та прыйшло́ (паэ́та наве́дала) натхне́нне.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
наве́даць сов. посети́ть, навести́ть;
н. хво́рага — посети́ть (навести́ть) больно́го
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
посеща́ть несов.
1. наве́дваць;
2. перен. наве́дваць (каго), прыхо́дзіць (да каго); см. посети́ть;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
даве́дацца сов.
1. узна́ть; разузна́ть;
2. (аб кім, чым, пра каго, што) спра́виться (о ком, чём), осведоми́ться (о ком, чём);
д. аб здаро́ўі — спра́виться о здоро́вье;
3. навести́ть, посети́ть, прове́дать;
д. ба́цькі — навести́ть (посети́ть, прове́дать) отца́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
*Асяча́ць, осѣча́ць ’апутваць сецямі, браць уладу, ачароўваць’ (Нас.). Магчыма, як лічыў Насовіч, сапраўды ад сець з першапачатковым значэннем ’акружаць сеццю’, але, магчыма, роднаснае рус. посетить, посещать, якое ўзводзяць да сѣтъ ’госць’ (Фасмер, 3, 338), ці вытворнага ад яго дзеяслова сѣтити (КЭСРЯ, 357).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Засётак ’загародка (па абодва бакі ёўні)’ (Мат. Гом.). Слова, відаць, звязана з асець (гл.); ё (як і ў асётны, Нас.) можа быць другасным. Мяркулава (Этимология, 1980, 87–89) звязвае з рус. пячорск. осетоваться ’пасяліцца’ (тады, магчыма, і з посетить) і адабрае супастаўленне асець з лат. sēta ’агароджа, сялянскі двор’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
наве́дацца сов. (да каго) наве́даться (к кому); посети́ть, навести́ть (кого);
~дайся да нас — наве́дайся к нам; посети́ (навести́) нас
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
По́сець ’хвароба, пошасць’ (ТС). Імаверна, першаснае посесць ці поседзь (у фанетычным запісе слова адбілася аглушэнне канцавога зычнага) ад посе́сці ’набыць’ (ТС), параўн. польск. posiadać ’мець пры сабе’, адсюль посесць / поседзь ’набытая хвароба’; падобным чынам славен. nahod ’хвароба’ ’тое, што найшло, з’явілася’. Тады да сесці, сядаць (гл.). Параўн. таксама славен. дыял. pošast — тое, што і nahod ’хвароба, запаленне, насмарк, катар’, аналагічна, як і пошасць, утворана ад *pošedti, таксама каш. pošedło ’зараза’ (Куркіна, Диал. структура, 171). Не выключана таксама, што гэта эўфемізм ад *sětь ’госць’, параўн. рус. посетить ’наведаць’, ст.-сл. посѣтити ’тс’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
абудзі́цца сов.
1. разг. пробуди́ться, просну́ться;
а. ад сну — пробуди́ться от сна (просну́ться);
2. перен. пробуди́ться, просну́ться;
~дзі́лася жада́нне наве́даць радзі́мы край — пробуди́лось (просну́лось) жела́ние посети́ть родны́е места́;
~дзі́ўся лес вясно́й — пробуди́лся (просну́лся) лес весно́й
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пожа́ловать сов., уст.
1. (наградить, подарить) падарава́ць, узнагаро́дзіць; (о правах и т. п.) нада́ць;
2. (посетить) наве́даць (каго, што), завіта́ць (да каго, да чаго);
прошу́ пожа́ловать ко мне в го́сти прашу́ завіта́ць да мяне́ ў го́сці;
он пожа́ловал к нам в три часа́ ён наве́даў нас (завіта́ў да нас) а трэ́цяй гадзі́не;
пожа́луйте прашу́, про́сім; (пожалуйста) калі́ ла́ска;
пожа́луйте ку́шать! прашу́, про́сім (калі́ ла́ска) да стала́!;
◊
добро́ пожа́ловать а) (приветствие) з до́брым прыбыццём (прые́здам, прыхо́дам)!; б) (приглашение) сардэ́чна запраша́ем!, калі́ ла́ска!
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)