выклю́чны
прыметнік, якасны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
выклю́чны |
выклю́чная |
выклю́чнае |
выклю́чныя |
| Р. |
выклю́чнага |
выклю́чнай выклю́чнае |
выклю́чнага |
выклю́чных |
| Д. |
выклю́чнаму |
выклю́чнай |
выклю́чнаму |
выклю́чным |
| В. |
выклю́чны (неадуш.) выклю́чнага (адуш.) |
выклю́чную |
выклю́чнае |
выклю́чныя (неадуш.) выклю́чных (адуш.) |
| Т. |
выклю́чным |
выклю́чнай выклю́чнаю |
выклю́чным |
выклю́чнымі |
| М. |
выклю́чным |
выклю́чнай |
выклю́чным |
выклю́чных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
выклю́чны, -ая, -ае.
1. Які з’яўляецца выключэннем з агульных правіл, са звычайных норм (кніжн.).
Выключныя правы.
2. Асаблівы, незвычайны.
В. выпадак.
3. Які з’яўляецца асаблівасцю толькі дадзенай асобы, калектыву, рэчы.
Выключная заслуга вучонага.
Вырабы выключнай якасці.
|| наз. выклю́чнасць, -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
выклю́чны в разн. знач. исключи́тельный, ре́дкостный;
~ныя — зако́ны исключи́тельные зако́ны;
в. вы́падак — исключи́тельный (ре́дкостный) слу́чай;
чалаве́к ~най дабрыні́ — челове́к исключи́тельной (ре́дкостной) доброты́
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
выклю́чны, ‑ая, ‑ае.
1. Які з’яўляецца выключэннем з агульных правіл, са звычайных нормаў.
2. Асаблівы, незвычайны; рэдкі. Справа мае выключнае значэнне. □ Людзі працавалі з выключнай напружанасцю — дзень і ноч. Шамякін. // Разм. Вельмі добры. Выключнае ўражанне. □ — Выключная юшка! — не ўстрымаўся Сярго, каб не пахваліць ежу. Гурскі.
3. Які з’яўляецца асаблівасцю толькі лапай асобы, калектыву ці рэчы. Выключная заслуга вучонага.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Выклю́чны (БРС, КТС). Да выключаць. Калька рус. исключительный ’тс’ (Гіст. мовы, 2, 141).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
выбі́тны, -ая, -ае.
Выдатны, выключны.
В. вучоны.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
няба́чаны, -ая, -ае.
Выключны, незвычайны.
Н. поспех.
Н. ўраджай.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
непаўто́рны, -ая, -ае.
Адзіны ў сваім родзе; выключны, асаблівы.
Н. выгляд.
|| наз. непаўто́рнасць, -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
бяспры́кладны, -ая, -ае.
Які не мае сабе роўнага; выключны.
Б. подзвіг.
|| наз. бяспры́кладнасць, -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
надзвыча́йны, -ая, -ае.
1. Выключны па якіх-н. якасцях.
Гэта быў н. талент.
2. Незвычайны, які вылучаецца адметнымі рысамі.
Надзвычайныя падзеі.
3. Крайні, выключны.
Надзвычайныя меры пакарання.
4. Экстранны, спецыяльна прызначаны, прыняты, скліканы.
Н. з’езд.
|| наз. надзвыча́йнасць, -і, ж.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)