Бонова́ты ’буяніць’ (палес., Клім., 22). Мяркуем, што гэта слова (праўда, крыху з іншай фанетыкай) таго ж паходжання, што і бунава́ць ’сварыцца, лаяць, шумець і г. д.’ (гл.), якое мае адпаведнасці ва ўсх.-слав. і паўд.-слав. мовах. Гукапераймальнае (Бернекер, 101; Фасмер, 1, 241; Рудніцкі, 255–256).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Лагоднік ’ліслівец’ (Нас., Бяльк.). Утварылася пры дапамозе суф. ‑нік (як і рус. угодник) пад уплывам народнай этымалогіі (блізкасць семантыкі). Гэта асабліва відаць у песні …святый Юрый за павознічка, святая Мікола за лагоднічка… (Бяс. 3), калі параўнаць з бытуючай на Беларусі назвай іконы св. Міколы Мікола‑ўгоднік.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Аддратва́ць ’крэпка пабіць (кнутом)’ (Шат.). Магчыма, ад дратва ’прасмалены канат’, але гэта вельмі прафесійная назва. Калі лічыць, што ад‑дратаваць паходзіць ад першаснага драць, марфалогію дзеяслова цяжка вытлумачыць, не прыняўшы версіі аб кантамінацыйным паходжанні слова на аснове тратаваць (< польск. tratować) і драць (Міхневіч, БЛ, 1973, 3, 60).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Адні́ны ’німфы ў Свіцязі’ (Мухл.) праз польск. undyna ’німфа’ з ням. Undine або непасрэдна з ням. Калі гэта так, новае запазычанне з характэрнай перастаноўкай зычных. Існуе таксама магчымасць іншага рашэння: з літ. vandẽnė ’німфа’ (Скарджус, 265). Апошняе да літ. vanduõ ’вада’ (гл. Фрэнкель, 1194) (Мартынаў, SlW, 67).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Ту́быць ‘назва зёлкі’: вуньдзіка — тубыць, а гэта прастрэл (ад апуду) (мёрск., Наша слова, 2008, 7 траўня). Несумненна, суадносіцца з іншымі назвамі лекавых ці чароўных раслін нітубіч, нятубіц і, мажліва, нятупнік (гл.), табуізаваныя назвы якіх шыфруюць іх месцазнаходжанне і прызначэнне; *‑ту(т) быць — літаральна ‘якая тут павінна знаходзіцца’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

дайма́ць несов., разг. (не давать покоя, доводить до крайности) донима́ть, изводи́ть, допека́ть; пресле́довать;

д. ця́жкай пра́цай — донима́ть тяжёлой рабо́той;

д. сваі́мі кпі́намі — донима́ть (изводи́ть, допека́ть) свои́ми насме́шками;

д. про́сьбамі — донима́ть про́сьбами;

гэ́та ду́мка дайма́ла яго́ ко́жны дзень — э́та мысль пресле́довала (донима́ла) его́ ка́ждый день

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ані́

1. нареч. ничу́ть, нима́ло, ниско́лько;

гэ́та яму́ а. не перашкаджа́е — э́то ему́ ничу́ть (нима́ло, ниско́лько) не меша́ет;

2. нареч., разг. (только при отрицании) как есть, во́все;

а. нічо́га не ве́дае — как есть (во́все) ничего́ не зна́ет;

2. частица ни;

а. кро́шкі — ни кро́шки

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

зна́чыцца I

1. несов. чи́слиться, зна́читься;

ён з. інстру́ктарам — он чи́слится (зна́чится) инстру́ктором;

2. несов., страд. помеча́ться, обознача́ться; ме́титься, намеча́ться; см. зна́чыць I

зна́чыцца II несов., вводн. сл., разг. зна́чит, ста́ло быть;

з., гэ́та спра́ва ва́шых рук — зна́чит (ста́ло быть), э́то де́ло ва́ших рук

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

за́баўка ж.

1. заба́ва, развлече́ние ср., поте́ха;

для яго́ гэ́та была́ не рабо́та, а то́лькі з. — для него́ э́то была́ не рабо́та, а то́лько развлече́ние;

2. игра́; игру́шка;

~кі для малы́х — и́гры (игру́шки) для малыше́й;

◊ быць ~кай (у чыіх) рука́х — быть игру́шкой (в чьих) рука́х

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

існава́ць несов., в разн. знач. существова́ть; (иметь место в быту — ещё) бытова́ть;

гэ́та дрэ́ва існу́е больш за сто гадо́ў — э́то де́рево существу́ет бо́лее ста лет;

і. на сро́дкі бацько́ў — существова́ть на сре́дства роди́телей;

гэ́ты звы́чай ~ну́е ў наро́дзе — э́тот обы́чай существу́ет (быту́ет) в наро́де

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)