аблупе́жыць
‘аблупіць, абдзерці што-небудзь’
дзеяслоў, пераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
аблупе́жу |
аблупе́жым |
| 2-я ас. |
аблупе́жыш |
аблупе́жыце |
| 3-я ас. |
аблупе́жыць |
аблупе́жаць |
| Прошлы час |
| м. |
аблупе́жыў |
аблупе́жылі |
| ж. |
аблупе́жыла |
| н. |
аблупе́жыла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
аблупе́ж |
аблупе́жце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
аблупе́жыўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
нааблу́пліваць сов. (во множестве) облупи́ть; ободра́ть; см. аблупі́ць
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пааблу́пліваць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; зак., што.
Разм. Аблупіць, абадраць усё, многае. Пааблупліваць абоі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
аблу́плены облу́пленный; обо́дранный; см. аблупі́ць;
◊ ве́даць як ~нага — знать как облу́пленного
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
далупі́ць, ‑луплю, ‑лупіш, ‑лупіць; зак., каго-што.
1. Аблупіць, злупіць да канца. Далупіць зайца. Далупіць печаную бульбіну.
2. Разм. Дарваць, канчаткова парваць. Далупіў вопратку.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
лі́пка, ‑і, ДМ ‑пцы; Р мн. ‑пак; ж.
Памянш.-ласк. да ліпа 1; маладая ліпа. [Месяц] стуліўся за кучаравую пахучую ліпку. Крапіва.
•••
Абадраць (абдзерці, абабраць, аблупіць) як ліпку гл. абадраць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
аблу́плены, ‑ая, ‑ае.
1. Дзеепрым. зал. пр. ад аблупіць.
2. у знач. прым. Без верхняга слоя, без покрыва, аблезлы. Сашка заўсёды насіў з сабою гармонік: старэнькі, аблуплены, хрыпаты. Пянкрат.
•••
Ведаць як аблупленага гл. ведаць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
облупи́ть сов., прост.
1. (очистить от коры и т. п.) аблупі́ць, мног. пааблу́пліваць, абадра́ць, абдзе́рці, мног. паабдзіра́ць;
2. перен. (обобрать кого-л.) абабра́ць, мног. паабіра́ць, абадра́ць, мног. паабдзіра́ць;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
абадра́ць, абдзяру, абдзярэш, абдзярэ; абдзяром, абдзераце; зак., каго-што.
1. Здзерці з усіх бакоў, з усёй паверхні чаго‑н. верхні слой, пакрыццё і пад.; абдзерці. Абадраць кару. □ Да абеду гумно абадралі: свіцілася голае — сохамі, кроквамі, рабрынамі жэрдак. Мележ. // Падрапаць руку, твар і пад. Драпануў Вараны ў кусты направа, абадраў аб каравы пень на баку скуру і залапатаў капытамі ўніз, к рэчцы. Чорны.
2. перан. Разм. Тое, што і абабраць (у 2 знач.).
•••
Абадраць (абдзерці, абабраць, аблупіць) як ліпку — адабраць усё начыста, аграбіць. Айда, мурзатыя, на працу! Што? Яны нас хутка абдзяруць, як ліпку! Лынькоў.
Абадраць як сідараву казу — абадраць, абабраць поўнасцю, цалкам. А Мікіцёнак учора каня купіў у Даўгінаве, але кульгавы, падла, і Мікіцёнак усунуў сорак рублёў цыгану, чорту лысаму. Абадралі як сідараву казу. Бядуля.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
обо́драть сов.
1. (снять кору, оболочку, кожу — со всех сторон) аблупі́ць, мног. пааблу́пліваць, абадра́ць, абдзе́рці, мног. паабдзіра́ць; (снять, удалить, сдирая) садра́ць, здзе́рці, мног. паздзіра́ць, злупі́ць;
2. (очистить зерно) пашатрава́ць, сшатрава́ць;
3. (обтрепать) абадра́ць, мног. паабдзіра́ць, абшарпа́ць;
4. (обобрать, ограбить) разг. абадра́ць, мног. паабдзіра́ць;
◊
обо́драть как ли́пку абадра́ць як лі́пку; см. обдира́ть;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)