ві́цца

1. (пра валасы) sich lócken, sich kräuseln; sich wéllen;

2. (вакол чаго-н.) sich schlíngen*, sich wínden*; sich ránken (пра расліны);

3. (падымацца віхрам) áufwirbeln vi (s);

пыл віе́цца der Staub wird áufgewirbelt;

4. (кружыцца) kréisen vi;

пту́шкі ўю́цца [вію́цца] над ле́сам die Vögel kréisen über dem Wald;

5. (мець звілісты напрамак) sich schlängeln;

руча́й уе́цца [віе́цца] der Bach schlängelt sich;

6. (развявацца) wéhen vi, fláttern vi (пра сцяг і г. д.)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

культу́рны

1. (адукаваны) kultiviert [-´vi:rt], gebíldet;

культу́рны чалаве́к ein gebíldeter Mensch, ein Mensch von Kultúr;

культу́рныя зно́сіны kulturélle Bezíehungen;

2. (які адносіцца да культуры) kulturéll, Kultúr-;

культу́рны ўзро́вень Kultúrniveau [-vo:] n -s, -s;

культу́рны цэнтр Kultúrzentrum n -s, -tren, Míttelpunkt der Kultúr;

культу́рны абме́н Kultúraustausch m -es, -e;

культу́рныя ўстано́вы Kultúrstätten pl;

хро́ніка культу́рнага жыцця́ (у газеце) Kultúrnotizen pl;

прадме́ты культу́рнага ўжытку Gégenstände für den kulturéllen Bedárf;

3. с.-г. ángebaut, Kultúr-;

культу́рныя раслі́ны Kultúrpflanzen pl

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

báuen

1. vt

1) будава́ць

2) апрацо́ўваць (поле)

2.

1) vi (auf A) усклада́ць надзе́і, разлі́чваць (на каго-н., на што-н.);

auf sein gútes Glück ~ спадзява́цца на сваё шча́сце;

Schlösser in die Luft ~ будава́ць паве́траныя за́мкі

2) разво́дзіць (расліны);

Wein ~ разво́дзіць вінагра́д

3) (auf D) грунтава́ць (на чым-н. – меркаванне і г.д.);

auf Sand ~ будава́ць на пяску́, тс. перан.

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

прабі́цца

1. dúrchdringen* vi; dúrchschimmern vi, schímmern vi (цераз што-н. durch A) (аб промні і г. д.); sich dúrchhauen*, sich dúrchschlagen* (вайск.);

прабі́цца праз нато́ўп sich durch die Ménge drängen; sich (D) den [éinen, séinen] Weg durch die Ménge báhnen;

2. перан. sich dúrchsetzen; sich (D) Bahn bréchen* (пракласці сабе дарогу); sich (D) Géltung verscháffen (дамагчыся прызнання);

3. разм. (прамучыцца над чым-н.) sich (áb)plágen, sich ábrackern (mit D);

4. (пра расліны) (áuf) spríeßen* vi (s), heráuskommen* vi (s)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

разве́сці

1. (адвесці куды-н.) hínführen vt; fórtbringen* vt;

2. (разняць, аддзяліць адно ад другога) trénnen vt, aus¦einánder bríngen*;

3. (адвесці ў розныя бакі) aus¦einánder néhmen*; aus¦einánder bríngen* vt; dréhen vt, áufziehen* vt (мост);

4. юрыд. (мужа і жонку) schéiden* vt; éine Éhe áuflösen;

5. (жывёл, птушак) züchten vt; ánbauen vt, ánpflanzen vt (расліны);

6. (разбавіць) verdünnen vt; áuflösen vt; zergéhen lássen* (растварыць);

разве́сці фа́рбу Fárbe ánrühren;

разве́сці рука́мі die Árme áusbreiten;

разве́сці аго́нь Féuer ánmachen

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

чапля́цца

1. (зачэплівацца) sich ánhaken, sich ánklammern (за што-н. an D); ránken vi, kléttern vi (пра расліны);

2. (спатыкацца, натыкацца) stólpern vi (s) (за што-н. über A);

3. перан. (імкнуцца зберагчы) sich klámmern (за што-н. an D);

4. перан. разм. гл. чапіцца

2.чапля́ць

1. (кранаць, датыкацца да чаго-н.) berühren vt, ánrühren vt (чым-н. mit D);

2. (захопліваць, зачэпліваць) éinhaken vt;

3. (прымацоўваць) ánhängen vt, ánhaken vt;

◊

чапля́цца саба́к на каго-н. разм. j-m álle Schuld zúschreiben*

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

éinsetzen

1. vt

1) устаўля́ць, уса́джваць; упраўля́ць;

etw. in die Zéitung ~ памясці́ць што-н. у газе́це

2) садзі́ць (расліны)

3) (zu D, als A) прызнача́ць (кім-н.)

4) напру́жваць (сілы);

sein Lében ~ рызыкава́ць сваі́м жыццём

5) вайск. уво́дзіць у бой

6) укла́дваць (грошы ў прадпрыемства);

etw. zum Pfand ~ дава́ць што-н. пад зало́г

2. vi

1) пачына́цца (пра музыку, хваробу і г.д.); надыхо́дзіць (пра мароз і г.д.)

3. ~, sich (für A) заступа́цца (за каго-н.)

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

zíehen*

1. vt

1) цягну́ць; валачы́

2) выця́гваць, выма́ць; выдзёргваць, вырыва́ць, дастава́ць;

éinen Zahn ~ вырыва́ць зуб

3) право́дзіць (лінію, баразну і г.д.)

4) прыця́гваць (каго-н. да ўдзелу ў чым-н.);

zur Verántwortung ~ прыця́гваць да адка́знасці

5) гадава́ць, выхо́ўваць (дзіця); разво́дзіць (жывёл, расліны)

6) стро́іць (грымасу)

2. vi

1) (s) ісці́, ру́хацца, цягну́цца (масай, гуртам);

die Ménschen zógen auf die Stráße лю́дзі вы́йшлі на ву́ліцу

2) (s) пераязджа́ць (куды-н.); ляце́ць, пералята́ць (пра птушак)

3) цягну́ць, прадзіма́ць;

der Ófen zieht печ ма́е ця́гу

4) (mit D) шахм. рабі́ць ход

3. ~, sich

1) цягну́цца; распасціра́цца

2) (in A) праніка́ць (у што-н.)

3):

die Sáche zieht sich in die Länge спра́ва заця́гваецца

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

stécken

1. vt

1) утыка́ць; со́ваць; укла́дваць, устаўля́ць;

den Rest stéckte er sich in die Tásche рэ́шту ён су́нуў сабе́ ў кішэ́нь;

den Ring an den Fínger ~ надзе́ць пярсцёнак на па́лец;

j-n ins Gefängnis ~ кі́нуць [пасадзі́ць] каго́-н. у астро́г [турму́]

2) садзі́ць (расліны)

3) разм. укла́дваць, змяшча́ць (грошы ў прадпрыемства)

4):

sich (D) ein Ziel ~ паста́віць сабе́ мэ́ту

2.* vi знахо́дзіцца, быць, тарча́ць?;

wo steckst du (wíeder)? дзе ты зноў тарчы́ш [падзе́ўся]?;

dahínter steckt étwas за гэ́тым што́сьці ма́ецца [хава́ецца];

bis in die Óhren in der Árbeit ~ по́ўнасцю пагрузі́цца ў рабо́ту;

ich möchte nicht in séiner Haut ~ разм. мне не хаце́лася б быць у яго́ ску́ры [на яго́ ме́сцы];

~ bléiben* 1) засе́сці, затрыма́цца; 2) запіна́цца;

~ lássen* пакі́нуць, не выця́гваць

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

sétzen

1. vt

1) (па)садзі́ць, паста́віць; устана́ўліваць; кла́сці; змяшча́ць (што-н., куды-н.);

ein Dénkmal ~ паста́віць по́мнік;

j-n an Land ~ вы́садзіць каго́-н. на бе́раг;

den Hut auf den Kopf ~ надзе́ць капялю́ш;

sich (D) etw. in den Kopf ~ убі́ць сабе́ што-н. у галаву́

2) садзі́ць (расліны)

3) рабі́ць ста́ўку (у гульні)

4) палігр. набіра́ць

5) у розных словазлучэннях:

j-n matt ~ шахм. паста́віць мат каму́-н.;

éiner Sáche (D) ein Énde ~ пакла́сці кане́ц чаму́-н.;

gróße Hóffnungen auf j-n, auf etw. ~ усклада́ць вялі́кія надзе́і на каго́-н., на што-н.;

Vertráuen auf j-n ~ давяра́ць каму́-н.;

sich (D) ein Ziel ~ паста́віць сабе́ мэ́ту;

es wird Híebe ~ бу́дзе наганя́й

2. vi (h, s) (über A) пераско́чыць це́раз што-н.:

über éinen Fluß ~ перапра́віцца це́раз раку́

3. ~, sich

1) садзі́цца

2) асяда́ць, адсто́йвацца, апада́ць

3):

;

sich in den Besítz von etw. (D) ~ авало́даць чым-н.;

sich mit j-m in Verbíndung ~ звяза́цца з кім-н.;

sich zur Rúhe ~ пайсці́ на адпачы́нак [на пе́нсію]

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)