Verbum

Fuß I m -es, Füße

1) нага́ (ступня);

mit blóßem ~e басано́ж;

zu ~ géhen* ісці́ пе́шшу [пехато́ю];

auf éinem ~e hínken кульга́ць на адну́ нагу́;

mit j-m auf gútem ~ stéhen* быць у до́брых адно́сінах (um) з кім-н.;

stéhenden ~es тут жа, за́раз жа;

auf fréien ~ sétzen выпуска́ць каго́-н. на свабо́ду;

j-m auf dem ~e fólgen прасле́даваць каго́-н. [ісці́ за кім-н.] па пя́тах;

◊

láufen, was éinen die Füße hálten können бе́гчы з усі́х ног

2) но́жка (стала)

3) падно́жжа (гары)

4) матэм. асно́ва

für

1. prp (a)

1) для, за, на;

das ist ~ Sie гэ́та для Вас

2) за (пры абазначэнні паслядоўнасці);

Schritt ~ Schritt крок за кро́кам;

Wort ~ Wort сло́ва за сло́вам

3) за, заме́ст;

~ j-n etw. tun* рабі́ць што-н. для каго́-н.; рабі́ць што-н. за(ме́ст) каго́-н.

4) на (пры абазначэнні часу);

~ zwei Táge на два дні

5) па (або перадаецца беларускім родным склонам);

Léhrbuch ~ Mathematík падру́чнік па матэма́тыцы [матэма́тыкі]

6) (пераклад залежыць ад кіравання беларускага дзеяслова);

~ j-n sórgen клапаці́цца аб кім-н.;

es ~ séine Pflicht hálten* лічы́ць гэ́та сваі́м абавя́зкам;

◊

was ~ ein [éine, ein]..? was ~..? што за..?, які́ [яка́я, яко́е], які́я..?;

(an und) ~ sich сам [сама́, само́] па сабе́;

jéder ~ sich ко́жны сам за сябе́, ко́жны сам па сабе́;

das ist éine Sáche ~ sich гэ́та асо́бная спра́ва;

ich ~ méine Persón што ты́чыцца мяне́

2. adv:

~ und ~ ве́чна; бесперапы́нна, пастая́нна, ста́ла, заўсёды, уве́сь час

um

1. prp (a)

1) вако́л;

éine Réise ~ die Welt падаро́жжа вако́л све́ту;

~ den Tisch (herúm) вако́л стала́

2) у, каля́;

~ zwei Uhr у дзве гадзі́ны

3) на (пры абазначэнні колькасці, часта пры параўнанні);

~ drei Jáhre jünger на тры гады́ маладзе́йшы

4) за, праз (аб паслядоўнасці);

Wóche ~ Wóche ты́дзень за ты́днем

5) за, на (у абмен);

~ zwei Éuro káufen купі́ць за два е́ўра;

~ Geld spíelen гуля́ць на гро́шы;

~ nichts und wíeder nichts ні за што, ні пра што

6) пераклад залежыць ад кіравання беларускага дзеяслова:

wie steht es ~ ihn? як яго́ здаро́ўе?

7):

~ déinetwillen дзе́ля цябе́

2. adv:

rechts um! напра́ва! (каманда);

~ und ~ з усі́х бако́ў;

~ sein канча́цца, міна́ць (пра час)

3. cj:

um… (zu + inf) (дзе́ля таго́) каб;

er kommt, ~ es mítzuteilen ён ідзе́ сюды́, каб гэ́та паве́даміць;

◊

~ so bésser тым лепш;

~ so mehr тым больш [бо́лей]

tréten*

1. vi (s)

1) ступа́ць, наступі́ць;

bítte ~ Sie näher! калі́ ла́ска, падыдзі́це бліжэ́й!;

ins Haus ~ увайсці́ ў дом;

zur Séite ~ адысці́ ўбок;

an den Tisch ~ падысці́ да стала́

2) выступа́ць; вытырка́цца; выхо́дзіць;

der Schweiß trat ihm auf die Stirn пот вы́ступіў у яго́ на лбе́

3) (auf A) наступа́ць (на што-н.)

4) пераступа́ць; кро́чыць;

von éinem Fuß auf den ánderen ~ пераступа́ць з адно́й нагі́ на другу́ю

5) з’яві́цца, паяві́цца;

j-m únter die Áugen ~ пака́звацца каму́-н. на во́чы;

vor j-n ~ стаць [паўста́ць] пе́рад кім-н.

6) абазначае дзеянне, на характар якога ўказвае назоўнік:

in Aktión ~ пача́ць дзе́йнічаць;

in den Streik ~ пача́ць забасто́ўку [страйк];

in Erschéinung [zutáge, zu Táge] ~ вы́явіцца; паказа́цца;

mit j-m in Verbíndung ~ звяза́цца з кім-н.;

er trat in sein zwánzigstes Lébensjahr яму́ пайшо́ў двацца́ты год

2. vt націска́ць наго́й; тапта́ць; наступа́ць;

etw. in Stücke ~ расці́снуць, растапта́ць што-н.;

sich (D) éinen Dorn in den Fuß ~ наступі́ць на калю́чку, застрамі́ць нагу́ (калю́чкай);

den Takt ~ адбіва́ць наго́й такт