Verbum

анлайнавы слоўнік

Кажушка П. І. 8/265; 12/167

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Кажушка Л. І. 4/234; 5/211; 7/239; 12/293

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

кажушо́к

назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне

	адз.	мн.
Н.	кажушо́к	кажушкі́
Р.	кажушка́	кажушко́ў
Д.	кажушку́	кажушка́м
В.	кажушо́к	кажушкі́
Т.	кажушко́м	кажушка́мі
М.	кажушку́	кажушка́х

Крыніцы: krapivabr2012, nazounik2008, piskunou2012, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ла́пік, -а, мн. -і, -аў, м. (разм.).

1. Частка паверхні зямлі.

З-пад снегу віднеліся лапікі чорнай зямлі.

2. Тое, што і латка.

Рукавы кажушка былі ўсе ў лапіках.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

вы́церты, ‑ая, ‑ае.

1. Дзеепрым. зал. пр. ад выцерці.

2. у знач. прым. Паношаны, зношаны. Замест латанага, зашмуленага і выцертага кажушка носіць.. [дзед Талаш] мундзір ваеннага пакрою. Колас.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

пала́, ‑ы; мн. полы, ‑аў; ж.

1. Тое, што і крысо. Полы кажушка канчаліся пашматованымі, абтрэпанымі лахманамі, якія .. пры ветры рабілі вельмі смешныя рухі. Колас.

2. Кавалак тканіны ў натуральную шырыню (як саткана); полка. На ёй [вясне] — хусцінка ў мігценні зор, На ёй — сукенка ў дванаццаць пол. Танк.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

расшпілі́ць, ‑пілю, ‑піліш, ‑піліць; зак., што.

Раз’яднаць што‑н. зашпіленае. Расшпіліць паліто. □ Нешта перашкодзіла старому гаварыць, ён задыхнуўся, расшпіліў каўнер. Бажко. Я расшпіліў кабуру, дастаў браўнінг і стрэліў у гадзюку. Мікуліч. // Вызваліць, раскрыць засцежку (гаплікі, гузікі і пад.), каб раз’яднаць зашпіленае. Заслонаў сеў за стол, расшпіліў гузікі кажушка і загаварыў. Шчарбатаў.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

САЮ́З ЛІТАРАТУ́РНА-МАСТА́ЦКІХ КРЫ́ТЫКАЎ, Беларускі саюз літаратурна-мастацкіх крытыкаў,

добраахвотная грамадская творчая арганізацыя, якая аб’ядноўвае літ. і маст. крытыкаў, літ.- і маст.-знаўцаў, культуролагаў, сацыёлагаў, журналістаў і інш. спецыялістаў у галіне маст. творчасці. Засн. ў 1997 на аснове навукова-творчага прадпрыемства «Авансцэна» (дзейнічала з 1992, да 1996 наз. Цэнтр тэатр. крытыкі «Авансцэна»). Кіруючы орган — з’езд, паміж з’ездамі — Савет, кіраўніцтва ажыццяўляе Прэзідыум Савета. Старшыня саюза — Р.Б.Смольскі. Мэты дзейнасці саюза: развіццё сістэмы літ.-знаўчай і мастацтвазнаўчай адукацыі, павышэнне прафес. ўзроўню крытыкаў, аналіз праблем сучаснай маст. культуры. Члены саюза праводзяць навукова-даследчую, аналітычную працу ў сферы сучаснай культуры і маст. творчасці, канферэнцыі, лабараторыі, семінары па пытаннях тэорыі і практыкі літ. і маст. творчасці, арганізуе фестывалі, выстаўкі, канцэрты, творчыя вечары, прапагандуе лепшыя творы літаратуры і мастацтва Беларусі за межамі краіны. Выдае зб-кі літ.-маст. артыкулаў з актуальнымі праблемамі маст. культуры Беларусі. На 2001 больш за 110 членаў.

Члены Саюза літаратурна-мастацкіх крытыкаў

1997. Э.А.Алейнікава, Г.У.Алісейчык, І.А.Аўдзееў, Р.І.Баравік, Г.І.Барышаў, А.М.Бязуглы, Г.І.Вавула, В.Б.Валодзька, М.М.Воінаў, Т.Я.Гаробчанка, М.І.Гарэцкая, Л.Ф.Голікава, В.А.Грыбайла, М.А.Гугнін, В.І.Жук, Т.І.Кажушка, Н.А.Крывашэева, С.С.Лаўшук, Ж.А.Лашкевіч, Л.А.Лявонава, А.М.Макарэвіч, Дз.Л.Мамачкін, М.А.Манохін, Г.В.Марчук, В.Т.Навуменка, У.І.Няфёд, В.Ф.Нячай, У.І.Пракапцоў, А.А.Ракаў, Г.В.Ратнікаў, У.П.Рошчын, А.В.Сабалеўскі, В.А.Салееў, Р.Б.Смольскі, М.У.Сыты, А.В.Усцінава, Н.Ц.Фральцова, С.Ф.Юркевіч, Н.А.Юўчанка, В.М.Ярмалінская.

1998. Т.В.Габрусь, Г.Л.Галкоўская, А.Р.Герштэйн, Л.А.Гулякевіч, В.В.Дапкюнас, Л.Ю.Зубарава, В.С.Іваноўскі, Т.М.Команава, А.В.Красінскі, Ю.А.Масарэнка, У.А.Мішчанчук, А.Г.Папова, Л.Д.Фінкельштэйн, І.Л.Чэбан, М.К.Янкоўскі.

1999. А.М.Аляксеенка, А.В.Ананьеў, Т.В.Аўдоніна, Н.В.Багноўская, У.П.Балюга, В.І.Бельская, У.А.Бобрык, Е.Л.Бондарава, І.У.Брылевіч, А.І.Бубянцова, Л.А.Волкава, В.М.Галец, Ю.У.Гаўрыловіч, В.В.Гвоздзева, С.І.Даніленка, А.А.Дарафеева, А.М.Дзянішчык, Т.М.Дубяк, В.В.Енджаеўская, А.А.Жук, І.М.Завадская, А.В.Іваноў, С.П.Кажушка, А.П.Кандыба, А.А.Каралёва, С.І.Карамзіна, Я.І.Клімуць, Н.В.Кузьміч, Я.Р.Лазорына, А.В.Лысянкоў, В.В.Лявоненка, П.Я.Магазіннік, А.Р.Майсеенка, В.П.Макарук, М.Ф.Макарцоў, А.А.Манушнікаў, Г.У.Мушперт, А.А.Парукаў, Дз.Дз.Паўлавец, А.Г.Пацюшка, В.П.Пракапцова, М.В.Родчанка, А.А.Савіцкая, А.В.Уласаў, К.С.Усовіч, Т.Е.Фамук, С.Г.Фейгіна, Л.І.Хмара, Дз.А.Хораў, А.П.Цебянькоў, Н.В.Ціханюк, С.В.Чайкова, У.Л.Штукар, Л.З.Шульман, В.К.Шынкарэнка.

2000. В.П.Жураўлёў, А.А.Карпілава, Б.А.Крэпак, Ю.М.Чурко.

В.А.Грыбайла.

т. 14, с. 228

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Прыбо́р ₁ ’камплект, набор прадметаў для карыстання; прыстасаванне, апарат’ (Нас., Ласт., ТСБМ), ’вупраж’ (Сл. ПЗБ), ’ткацкая прылада’ (Сл. Брэс.). Запазычана з рус. прибо́р — аддзеяслоўнага назоўніка ад прибира́ть з рэалізацыяй гістарычнага чаргавання и/о ў корані. Гл. браць.

Прыбо́р ₂, прыбо́ры ’ўбор, убранне; адзенне; форма’ (ТСБМ, Нас., Гарэц., Др.-Падб., Яруш., Касп., Растарг., Жд.; в.-дзв., бярэз., Сл. ПЗБ; Ян., Нар. Гом.), прыбо́ры ’прыбраны, адзенне’, прібо́ры ’прыборы, уборы’ (Бяльк.). Сюды ж прыбо́р ’зборы ў дарогу; падрыхтоўка да падарожжа’ (Нас., Гарэц., Др.-Падб.). Да прыбіра́ць, браць (гл.). Параўн. рус. паўдн. прибо́р ’адзенне, убор, убранне; набор прыгожых рэчаў’, ’галаўны ўбор’, ’аздабленне на адзенні ці на галаве’, укр. прибі́р ’адзенне, убор; апрананне, прыбіранне; узорная вышыўка каляровымі ніткамі па лацкане кажушка’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

лахманы́, ‑оў; адз. лахман, ‑а, м.

Разм.

1. Старое, паношанае або падранае адзенне; лахмоцце. Жабрачыя лахманы. □ [Саша] адразу ж залезла з дачкой на печ, загарадзілася рознымі лахманамі, каб не было відаць. Шамякін. Дзіравыя лахманы ледзь прыкрываюць худыя целы. Лынькоў.

2. Кавалкі, абрыўкі адзення, матэрыі. Полы кажушка канчаліся .. абтрэпанымі лахманамі, якія пры хадзе і пры ветры рабілі вельмі смешныя рухі. Колас. Вопратка на .. [палонных] была парванай, звісала лахманамі. М. Ткачоў. / Пра шматкі, абрыўкі дыму, туману, хмар і пад. Трубы густа дымілі, і брудныя лахманы дыму паўзлі па блакіце неба. Гамолка. Землі дрыжаць, лахманамі хмары падаюць глуха за небасхіл. Русецкі.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)