пароды авечак з неаднароднай грубай воўнай, якая складаецца з пуху, пераходнага воласу і восці. Асн. кірункі грубашэрснай авечкагадоўлі: футравы (раманаўская парода), смушкавы (каракульская), мяса-сальны (гісарская і інш. курдзючныя пароды), мяса-воўнавы (кучугураўская, міхноўская), мяса-воўна-малочны (тушынская, карабахская і інш. закаўказскія і паўн.-каўказскія пароды). У некаторых еўрап. краінах (Швецыя, Нарвегія, Данія), а таксама на Беларусі грубашэрсных авечак гадуюць пераважна для атрымання мяса і аўчыны; у краінах з гарачым кліматам (Індыя, Алжыр, Ірак) — курдзючных і тлустахвостых авечак. Смушкавая авечкагадоўля развіта ў Іране, Афганістане, Паўд.-Зах. Афрыцы і інш. Маса грубашэрсных авечак ад 45 кг (раманаўская) да 90—140 кг (гісарская). Характэрны высокі (да 80%) выхад чыстай воўны, якую выкарыстоўваюць для вытв-сці грубага сукна, дываноў, валеных і вязаных вырабаў, лямцу. Гл. таксама Авечкагадоўля.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ЛІСО́ЎСКАЯ (Наталля Сяргееўна) (н. 7.11.1958, в. Забараўе Сенненскага р-на Віцебскай вобл.),
бел. мастак дэкар.-прыкладнога мастацтва. Скончыла Віцебскі тэхнал.ін-т лёгкай прам-сці (1983). З 1983 мастак на Магілёўскім камбінаце шаўковых тканін, з 1988 выкладае ў Віцебскім тэхнал. ун-це. Працуе ў галіне габелена ў тэхніцы ручнога ткацтва. Творы вызначаюцца тонкімі суадносінамі пастэльных колераў, разнастайнасцю кампазіцыйных і фактурных вырашэнняў, спалучэннем традыц. матэрыялаў (лён, воўна) з нетрадыцыйнымі (сінт. валокны, дрот, метал, шкло, сізаль), зваротам да спадчыны нар. мастацтва. Сярод работ: «Два жыцці» (1982), «Забытая вёска» (1989), «Вечар», «Дажджлівае акно», «Вясна» (усе 1991), «Мае вербы» (1993), «Маркотныя кветкі», «У лесе кладуцца цені» (абедзве 1994), «Старажытныя рукапісы», «Зямля квітнее» (абедзве 1996), «Гарадскія рытмы» (1997), «Сярод бяроз, слядоў і цішыні» (1998).
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Ворс, ворса (БРС, КТС, Нас., Касп.) ’адходы воўны пры часанні ў выглядзе асобных кароткіх валокнаў’ (Влад.); ’мяккая воўна’ (Мядзв.). Рус.ворс, укр.ворс. Відавочна, сумеснае ўсходнеславянскае запазычанне са ст.-перс.vars ’волас’; параўн. таксама авест.varǝsa ’волас’, н.-перс.gars ’тс’, роднаснае рус.волос (Фасмер, 1, 355; Шанскі, 1, В, 169; Брукнер, 627). З слав. запазычана літ.varsà ’жмут шэрсці, валасоў’ (Буга, KS, 199; Скарджус, Slav., 233).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Баво́ўна (у Касп.: ’бавоўна, вата’). Укр.баво́вна. Запазычанне з польск.bawełna (а гэта не з ням., як лічылі раней, а з чэш.bavlna, гл. Клеменсевіч, II, 145) з заменай ‑eł на ‑ol (паводле ўсх.-слав. фанетыкі або пад уплывам слова воўна ’шэрсць’). Цімчанка, 45, 47; Шалудзька, Нім., 21; Бернекер, 46; Фасмер, 1, 101; Слаўскі, 1, 28; Махэк₂, 48; Рыхардт, Poln., 34; Кюнэ, Poln., 44.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
wool
[wʊl]1.
n.
1) во́ўнаf.
2) ваўня́ныя ні́ткі
3) сукно́n.
4) ваўня́ная (суко́нная) адзе́жына
2.
adj.
ваўня́ны; суко́нны
•
- pull the wool over someone’s eyes
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Мшыць1 ’закладваць мох між бярвенняў’ (красл., Сл. ПЗБ; ТС), мшы́ты ’перасцілаць і запакоўваць посуд на возе’ (Вярэн.), зах.-укр.мшити ’канапаціць мохам’, рус.мшить ’тс’, кастрам. ’перасцілаць і пакаваць посуд на возе’. Да імшыць1.
*Весніна́, вэснина́ ’вясенняе ворыва’ (палес., Выг.). Утворана пры дапамозе суф. ‑ін‑а ад *веснаваць. Аналагічна ў паўн.-рус. гаворках назвы для работ, якія выконваюцца вясной: ве́сни́на́ ’воўна, якую настрыглі з авечак у маі або летам’, пск. ’сняткі вясенняга ўлову’, арханг.веснова́нье ’паляванне на марскіх звяроў вясной’, пск.вешница ’вясенняе ворыва’, арханг.вёшня ’вясенняя сяўба’, укр.веснування, веснова́нє ’правядзенне веснавых палявых работ’, польск.vʼosna ’вясеннія палявыя работы’, серб.про̀летина ’вясенняя сяўба’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
wool(l)y
[ˈwʊli]
adj.
1) як во́ўна, пушы́сты; бухма́ты
woolly clouds — пушы́стыя абло́кі
2) ваўні́сты
woolly sheep — ваўні́стая аве́чка
3) Figur. няя́сны; заблы́таны
woolly thinking — няя́снае ду́маньне
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
shear
[ʃɪr]1.
v.t.
1) стры́гчы
The farmer sheared his sheep — Гаспада́р стрыг сваі́х аве́чак
2) абраза́ць
2.
n.
1) стры́жка f.
2) абстры́жаная во́ўна
3) адна́ ча́стка нажні́цаў
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
angora
angor|a
ж.
1. ангорка;
sweter z ~y — світэр з ангоркі;
2.разм. ангорскі;
królik ~a — ангорскі трус;
wełna ~a — ангоравая воўна
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
