удзе́л м.

1. Tilnahme f -, -n, Betiligung f -, -en, nteil m -(e)s, -e (у чым-н. an D); Mtarbeit f - (супрацоўніцтва); Mtwirkung f - (у канцэрце і г. д.);

шыро́кі ўдзе́л brite Tilnahme;

прыма́ць удзе́л sich betiligen (у чым-н. an D); mtmachen vt (разм.); mtwirken vi (bei, in D); mit [von] der Parte sein (bei D) (разм.);

пры ўдзе́ле каго-н. nter Betiligung [Tilnahme] von (D);

мець пра́ва ўдзе́лу tilnahmeberechtigt sein;

гэ́та зда́рылася без яе́ ўдзе́лу sie hatte kinen nteil darn;

удзе́л у вы́барах Whlbeteiligung f -

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

чы́сты

1. rein, suber; nbenutzt (нескарыстаны);

чы́стая ху́стачка frsches [nbenutztes] Tschentuch;

чы́стая старо́нка lere [nbeschriebene] Site;

чы́стае не́ба wlkenloser Hmmel;

2. (акуратны) rinlich;

3. (без дамешку) rein;

чы́стае віно́ riner Wein;

чы́стае зо́лата Ringold n -(e)s, pres Gold;

чы́стая вага́ Ringewicht n -(e)s, Nttogewicht n -(e)s;

чы́сты го́лас rine [klre] Stmme;

чы́сты дахо́д камерц. Ringewinn m -(e)s, Rineinkünfte pl;

на чы́стым паве́тры an der frschen Luft;

узя́ць за чы́стую мане́ту etw. für bre Münze nhmen*;

гэ́та чы́стая пра́ўда das ist die rine Whrheit

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

дабро́ ср.

1. добро́, бла́го;

імкну́цца да ~ра́ — стреми́ться к добру́ (бла́гу);

я табе́а́ зы́чу — я тебе́ добра́ жела́ю;

дзе́ля ~ра́ радзі́мы — на бла́го ро́дины;

2. (добрые дела, поступки) добро́;

рабі́ць д. людзя́м — де́лать добро́ лю́дям;

3. разг. (имущество, пожитки) добро́;

ку́фры по́ўныя ~ра́ — сундуки́ полны́ добра́;

з усі́м сваі́м ~ро́м — со всем свои́м добро́м;

4. разг., ирон. (дрянь, что-л. негодное) добро́;

тако́га ~ра́ нам і дарма́ не трэ́ба — тако́го добра́ нам и да́ром не ну́жно;

з гэ́тага ~ра́ не бу́дзе — ничего́ хоро́шего из э́того не полу́чится;

не на д. — не к добру́;

не з ~ра́ — не с добра́;

не даве́сці да ~ра́ — не привести́ к добру́;

паміна́ць ~ро́м — помина́ть добро́м;

плаці́ць ~ро́м за д. — плати́ть добро́м за добро́;

няма́ лі́ха беза́посл. нет ху́да без добра́;

за маё д. ды мне ў рабро́погов. за моё добро́ да мне в ребро́;

хто ~ру́ не радпосл. кто добру́ не рад;

ад ~ра́а́ не шука́юцьпосл. от добра́ добра́ не и́щут

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ко́сць ж., в разн. знач. кость;

перало́м ко́сці — перело́м ко́сти;

слано́вая к. — слоно́вая кость;

гуля́ць у ко́сці — игра́ть в ко́сти;

ску́ра ды ко́сці — ко́жа да ко́сти;

к. ад ко́сці — кость от ко́сти;

даць у ко́сці — всы́пать; дать взбу́чку;

да касце́й (прамо́кнуць, праме́рзнуць, праня́ць і да т.п.) — до косте́й (промо́кнуть, промёрзнуть, проня́ть и т.д.);

на касця́х — на костя́х;

перамыва́ць ко́сці — перемыва́ть ко́сти;

ле́гчы касцьмі́ — лечь костьми́;

уе́сціся ў ко́сці — осточерте́ть, въе́сться в печёнки;

злажы́ць ко́сці — лечь костьми́, сложи́ть го́лову;

на жыво́й ~ці мя́са нарасце́погов. на живо́й кости́ мя́со нарастёт;

адны́ ко́сці — ко́жа да ко́сти; одни́ ко́сти;

касце́й не сабра́ць — косте́й не собра́ть;

да мо́згу касце́й — до мозга́ косте́й;

язы́к без касце́й — язык без косте́й;

ко́сці па́рыць — лежа́ть в земле́;

к. у го́рле — кость в го́рле;

ад цяпло́сці не баля́ць ко́сціпосл. пар косте́й не ло́мит;

куды́ груга́н касце́й не занясе́погов. куда́ во́рон косте́й не занесёт;

па́ра касце́й не ло́міцьпосл. пар косте́й не ло́мит

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

не

1. отриц. частица в разн. знач. не;

ву́чань не разуме́ў тлумачэ́ння наста́ўніка — учени́к не понима́л объясне́ния учи́теля;

мне яго́ больш не ўба́чыць — мне его́ бо́льше не уви́деть;

спеў не спеў, плач не плач, а не́йкая ну́дная мело́дыя — пе́ние не пе́ние, плач не плач, а кака́я-то ну́дная мело́дия;

не дрэ́нна было́ б схадзі́ць у тэа́тр — не пло́хо бы́ло бы сходи́ть в теа́тр;

не без та́ленту — не без тала́нта;

не́льга не напіса́ць — нельзя́ не написа́ть;

ён паслізну́ўся і ледзь не павалі́ўся — он поскользну́лся и чуть не упа́л;

я не магу́ не сказа́ць пра́ўды — я не могу́ не сказа́ть пра́вды;

хаця́ б чаго́ не зда́рылася — хоть бы чего́ не случи́лось;

2. отриц. частица нет;

вы не ве́даеце, куды́ ён пайшо́ў? — Не — вы не зна́ете, куда́ он пошёл? — Нет;

гэ́та пра́ўда ці не?э́то пра́вда и́ли нет?;

зо́йдзем у ха́ту? — Не, не трэ́ба — зайдём в дом? — Нет, не ну́жно;

3. усил. частица нет;

не, ты паглядзі́, яка́я цудо́ўная кве́тка — нет, ты посмотри́, како́й чуде́сный цвето́к

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

сядзе́ць несов., в разн. знач. сиде́ть; (в знач. многократности — ещё) си́живать;

с. на крэ́сле — сиде́ть на сту́ле;

с. у пако́і — сиде́ть в ко́мнате;

с. без рабо́ты — сиде́ть без де́ла;

хлеб сядзі́ць у пе́чы — хле́бы (хлеба́) сидя́т в печи́;

с. у турме́ — сиде́ть в тюрьме́;

с. на я́йцах — сиде́ть на я́йцах;

касцю́м сядзі́ць до́бра — костю́м сиди́т хорошо́;

с. над кні́гай — сиде́ть над кни́гой;

с. на ка́рку — (у каго) сиде́ть на ше́е (у кого);

с. по́седам (се́дма) — си́днем (си́дмя) сиде́ть;

с. у дзе́ўкахпрост. сиде́ть в де́вках;

с. у печаня́х — (у каго) сиде́ть в печёнках (у кого);

с. за пляча́мі — (чыімі) сиде́ть за спино́й (чьей);

як на іго́лках (сядзе́ць) — как на иго́лках (сиде́ть);

с. як імяні́ннік — сиде́ть как имени́нник;

с. памі́ж двух крэ́слаў — сиде́ть ме́жду двух сту́льев;

с. скла́ўшы ру́кі — сиде́ть сложа́ ру́ки;

с. як мыш пад ве́нікам — сиде́ть затаи́в дыха́ние, сиде́ть ни жив ни мёртв;

с. на хвасце́ — сиде́ть на хвосте́;

с. як рак на ме́ліпогов. сиде́ть как рак на мели́

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

fort adv

1) прэч;

fort (mit dir)! прэч!, пайшо́ў прэч!;

~ damt! забяры́(це) гэ́та!

2) напе́рад;

ich will mit der Sche nicht ~ у мяне́ не ру́хаецца [не ла́дзіцца] спра́ва

3) дале́й;

nur mmer ~! праця́гвайце!, дале́й!;

in inem ~ бесперапы́нна, без супы́ну;

und so ~ і гэ́так дале́й

4) у адсу́тнасці, далёка;

sie sind ~ яны́ пайшлі́ [пае́халі], іх няма́

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

leer

1. a пусты́, паро́жні;

~ sthend пусты́, паро́жні; незаня́ты (пра памяшканне);

ein ~es Gerde пусты́я размо́вы;

ins Lere grifen* не знайсці́ апо́ры;

~es Stroh drschen* пераліва́ць з пусто́га ў паро́жняе; таўчы́ ваду́ ў сту́пе

2. adv паражняко́м;

ein Zmmer ~ meten наня́ць пако́й без мэ́блі;

~ usgehen* пайсці́, шы́лам па́такі схапі́ўшы; пайсці́, сліну́ каўтну́ўшы

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

mein pron poss m (f mine, n mein, pl mine; без наз. m miner, f mine, n min(e)s, pl mine) мой (мая́, маё, мае́), свой (які належыць дзеючай асобе);

ich lse ~ Buch я чыта́ю сваю́ кні́гу;

~er Minung (nach) па-мо́йму, на мар ду́мку;

~es Erchtens па-мо́йму, на мой по́гляд

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

rteil n -(e)s, -e

1) меркава́нне, ду́мка;

sein ~ über j-n, etw. (A) fällen [bgeben*] вы́казаць сваё меркава́нне нако́нт каго́-н., чаго́-н.;

sich (D) ein ~ über etw. (A) blden скла́сці сабе́ ду́мку [меркава́нне] аб чым-н.

2) рашэ́нне

3) юрыд. прысу́д, прыгаво́р;

ein ~ (aus)sprchen* [fällen] вы́несці прыгаво́р [прысу́д];

hne ~ und Recht без суда́

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)