МІНКЕ́ВІЧ (Альберт Вітольдавіч) (н. 13.3.1941, Мінск),

бел. фізік-тэарэтык. Д-р фіз.-матэм. н. (1986), праф. (1988). Скончыў БДУ (1963), дзе і працуе. Навук. працы па гравітацыі і касмалогіі. Развіў калібровачны падыход пры даследаванні праблем рэлятывісцкай астрафізікі і касмалогіі, прапанаваў рашэнне праблемы гравітацыйных сінгулярнасцей агульнай тэорыі адноснасці, атрымаў вывад пра магчымае існаванне ў прыродзе гранічнай шчыльнасці масы. эфекту вакуумнага гравітацыйнага адштурхоўвання, звышшчыльных гравітавальных аб’ектаў.

Тв.:

Generalized cosmological Friedmann equations without gravitational singularity // Physics Letters. 1980. Vol. 80A, № 4;

Гравитирующие системы в экстремальных условиях и калибровочные теории тяготения // Весці АН Беларусі. Сер. фіз.-мат. навук. 1995. № 4.

т. 10, с. 389

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

МІНКО́ЎСКІ ((Minkowski) Герман) (22.6.1864, в. Алексоты Каўнаскага пав., Літва — 12.1.1909),

нямецкі матэматык і фізік, адзін з заснавальнікаў спец. адноснасці тэорыі. Праф. ун-таў у Боне (з 1892), Кёнігсбергу (з 1895), Цюрыху (з 1896), Гётынгене (з 1902); прадстаўнік гётынгенскай матэм. школы. Навук. працы па геаметрыі, геам. метадах у тэорыі лікаў, матэм. фізіцы, гідрадынаміцы. Даў геам. інтэрпрэтацыю кінематыкі спец. тэорыі адноснасці (гл. Мінкоўскага прастора-час).

Тв.:

Рус. пер. — Пространство и время // Принцип относительности: Г.​А.​Лоренц. А.​Пуанкаре. А.​Эйнштейн. Г.​Минковский. Л., 1935.

Літ.:

Делоне Б.Н. Герман Минковский // Успехи мат. наук. 1936. Вып. 2.

Г.Мінкоўскі.

т. 10, с. 390

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

МЯЦЕ́ЛЬСКІ (Мікалай Мікалаевіч) (н. 12.6.1947, в. Ракаў Валожынскага р-на Мінскай вобл.),

бел. матэматык. Д-р фіз.-матэм. н., праф. (1992). Сын М.У.Мяцельскага. Скончыў БДУ (1970). З 1970 у Ін-це матэматыкі Нац. АН Беларусі. Навук, працы па камбінаторнай аптымізацыі, выліч. геаметрыі і абагульненнях выпукласці. Распрацаваў эфектыўныя метады рашэння шэрагу задач камбінаторнай аптымізацыі, тэарэт. асновы частковай выпукласці ў канечнамернай прасторы.

Тв.:

Размещения изотетических блоков, оптимальные по оболочечным критериям (разам з В.​С.​Крыкуном) // Докл. АН СССР. 1991. Т. 317, № 2;

Частичная выпуклость (разам з В.​М.​Мартынчыкам) // Мат. заметки. 1996. Т. 60, вып. 3.

т. 11, с. 83

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

імаве́рнасць ж. вероя́тность;

тэо́рыя ~цеймат. тео́рия вероя́тностей

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

двухкра́тны двукра́тный, двоекра́тный;

д. інтэгра́лмат. двукра́тный интегра́л

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

квадрату́ра ж., мат. квадрату́ра;

к. кру́га — квадрату́ра кру́га

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

мно́жанне ср., мат. умноже́ние;

таблі́ца ~ння — табли́ца умноже́ния

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

прагрэ́сія ж., мат. прогре́ссия;

геаметры́чная п. — геометри́ческая прогре́ссия

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ро́знасць ж.

1. ра́зность, разли́чность;

2. мат. ра́зность

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

скарача́льнасць ж.

1. мат. сократи́мость;

2. физиол. сократи́тельность

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)