прыпра́жыць

‘апрацаваць што-небудзь моцным жарам; пачаць моцна пячы (пра сонца) каго-небудзь, што-небудзь (прыпражыць галаву) і без прамога дапаўнення’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. прыпра́жу прыпра́жым
2-я ас. прыпра́жыш прыпра́жыце
3-я ас. прыпра́жыць прыпра́жаць
Прошлы час
м. прыпра́жыў прыпра́жылі
ж. прыпра́жыла
н. прыпра́жыла
Загадны лад
2-я ас. прыпра́ж прыпра́жце
Дзеепрыслоўе
прош. час прыпра́жыўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

удабраво́ліць

‘выказаць ласку, спрыяць каму-небудзь, чаму-небудзь (удабраволіць дзеянні каго-небудзь і ўдабраволіць пасадзіць цара на трон)’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. удабраво́лю удабраво́лім
2-я ас. удабраво́ліш удабраво́ліце
3-я ас. удабраво́ліць удабраво́ляць
Прошлы час
м. удабраво́ліў удабраво́лілі
ж. удабраво́ліла
н. удабраво́ліла
Загадны лад
2-я ас. удабраво́ль удабраво́льце
Дзеепрыслоўе
прош. час удабраво́ліўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

узмакаро́сіць

‘змяшаць, прывесці ў беспарадак што-небудзь (узмакаросіць чыю-небудзь работу); крышыць, ламаць што-небудзь на дробныя кавалкі (узмакаросіць буракі)’

дзеяслоў, пераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. узмакаро́шу узмакаро́сім
2-я ас. узмакаро́сіш узмакаро́сіце
3-я ас. узмакаро́сіць узмакаро́сяць
Прошлы час
м. узмакаро́сіў узмакаро́сілі
ж. узмакаро́сіла
н. узмакаро́сіла
Загадны лад
2-я ас. узмакаро́сь узмакаро́сьце
Дзеепрыслоўе
прош. час узмакаро́сіўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ускры́ліць

‘узняцца ўгару на крылах (і ў пераносным значэнні); надаць каму-небудзь сілу, надзею (ускрыліць каго-небудзь, што-небудзь)’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. ускры́лю ускры́лім
2-я ас. ускры́ліш ускры́ліце
3-я ас. ускры́ліць ускры́ляць
Прошлы час
м. ускры́ліў ускры́лілі
ж. ускры́ліла
н. ускры́ліла
Загадны лад
2-я ас. ускры́ль ускры́льце
Дзеепрыслоўе
прош. час ускры́ліўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ускрыля́ць

‘уздымацца ўгару на крылах (і ў пераносным значэнні); надаваць каму-небудзь сілу, надзею (ускрыляць каго-небудзь, што-небудзь)’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Цяперашні час
адз. мн.
1-я ас. ускрыля́ю ускрыля́ем
2-я ас. ускрыля́еш ускрыля́еце
3-я ас. ускрыля́е ускрыля́юць
Прошлы час
м. ускрыля́ў ускрыля́лі
ж. ускрыля́ла
н. ускрыля́ла
Загадны лад
2-я ас. ускрыля́й ускрыля́йце
Дзеепрыслоўе
цяп. час ускрыля́ючы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

МЕ́ГА... (ад грэч. megas вялікі), 1) першая састаўная частка складаных слоў, што паказвае на вял. памер чаго-небудзь (напр., мегаспора, мегаліты).

2) Дзесятковая прыстаўка для ўтварэння найменняў кратных адзінак, роўных 10​6 зыходным адзінкам. Пазначаецца М. Напр., 1 МВт = 10​6 Вт, 1 МэВ = 10​6 эВ.

т. 10, с. 245

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

anywhere [ˈeniweə] adv.

1. (y пыт. ск.) дзе-не́будзь, куды-не́будзь; не́дзе, дзе́сьці;

Did you go anywhere yesterday? (Ці) хадзілі вы куды-не́будзь учора?

2. (y адм. ск.) нідзе́; ніку́ды;

I can’t find my purse anywhere. Я нідзе не магу знайсці свой кашалёк.

3. (y сцвярдж. ск.) усю́ды, скрозь; дзе хо́чаш/хо́чаце; куды́ хо́чаш/хо́чаце;

You can buy it anywhere. Вы гэта можаце купіць усюды (у любой краме).

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

rgendin pron indef m [f rgendine, n rgendin, pl rgendwlche] які́-не́будзь, не́йкі, які́сьці;

~nderer хто-не́будзь і́ншы

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

ру́хальнік

‘асоба - той, хто рухае што-небудзь або спрыяе руханню чаго-небудзь

назоўнік, агульны, адушаўлёны, асабовы, мужчынскі род, 1 скланенне

адз. мн.
Н. ру́хальнік ру́хальнікі
Р. ру́хальніка ру́хальнікаў
Д. ру́хальніку ру́хальнікам
В. ру́хальніка ру́хальнікаў
Т. ру́хальнікам ру́хальнікамі
М. ру́хальніку ру́хальніках

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

абне́сці сов., в разн. знач. обнести́;

а. што-не́будзь вако́л чаго́-не́будзь — обнести́ что́-л. вокру́г чего́-л.;

усі́х а. падару́нкамі — всех обнести́ пода́рками;

а. каго́-не́будзь ча́ркай — обнести́ кого́-л. ча́ркой

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)