Тараґа́н ’прусак, рыжы таракан’ (лях., Янк. Мат.). Гл. тарака́н.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Ты́рзаць ‘тузаць, торгаць, шморгаць’ (лях., свісл., пін., Араш. і інш.), ‘тузаць, торгаць’, ‘кляваць (пра рыбу)’ (ТС), ‘выцягваць, выпростваць мокрую аснову пасля апрацоўкі яе зольнай вадой, лугам’ (ТС; лях., Сл. ПЗБ). Суадноснае з ту́рзаць (гл.), варыянтнасць асновы тлумачыцца экспрэсіўным характарам слова.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
мысль ж.
1. (мыслительный процесс, мышление) мысль;
2. только мн. (то, что заполняет сознание) мы́сли;
◊ у ~лях — а) в уме́; б) (мысленно) в мы́слях;
прыйшло́ на ~лі — взбрело́ на ум
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Лята́р ’ліхтар’ (лях., Сл. ПЗБ) ўтворана ў выніку кантамінацыі лятарня і ліхтар.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Мураўца́ (навагр.), мура́ўка (лях., дзятл.) ’мурава’ (Сл. ПЗБ). Да мур 2 (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Пры́жыць, пры́жыці ’прэгчы, пражыць; прэгчы (гарох)’ (пруж., шчуч., лях., ганц., Сл. ПЗБ; карэліц., Жыв. НС; зэльв., стаўб., лях., клец., капыл., ЛА, 4), ’падсмажваць, сушыць’ (Мал.), пры́жаны ’пражаны’ (круп., Сл. ПЗБ). Да пра́жыць (гл.) з нерэгулярнай зменай націскной галоснай. Спецыяльна гл. Курціна, Этимология–1975, 31.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Ляшня́ ’палякі’ (Бес.). Да лях (гл.). Аб суфіксе гл. Сцяцко (Афікс. наз., 205).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Лётнік ’авіятар’ (Вайск. сл.), ’лётчык’ (лях., Сл. паўн.-зах.). Запазычвае з польск. lotnik ’тс’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Пасі́лкі ’патугі’ (лях., Сл. ПЗБ). Утворана ад пасіліць ’падняць’пры ад’ідэацыі польск. wysiłki ’патугі, намаганні’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Мудазвон ’пустазвон’ (Касп.). Да муды́ і звон (гл.). Параўн. таксама лях. мудзі́ць ’гаварыць недарэчнае’ (Сл. ПЗБ).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)