ДЖЭРО́М ((Jerome) Джэром Клапка) (2.5.1859, г. Уолсал, Вялікабрытанія — 14.6.1927),
англійскі пісьменнік. Працаваў клеркам, акцёрам, рэпарцёрам, настаўнікам і інш. З 1892 цалкам прысвяціў сябе літ. дзейнасці. Першы зб. гумарыстычных замалёвак «На сцэне і за кулісамі» (1885). Наступная кніга «Пустыя думкі пустога чалавека» (1886). Сапраўдную папулярнасць Дж. прынесла кн. «Трое ў лодцы, не лічачы сабакі» (1889). Аўтар кніг «Дзённік аднаго паломніцтва», «Гісторыі, расказаныя пасля вячэры» (абедзве 189)), «Трое на веласіпедзе» (1900), «Назіранні Генры» (1901), аўтабіягр. рамана «Пол Келвер» (1902), рамана «Томі і К°» (1904) і інш., п’ес (найб. вядомая «Жыхар з чацвёртага паверха», 1907). Перавагу аддаваў 2 жанравым формам — гумарыстычнаму эсэ і «падарожжу», у якіх гал. герой — чалавек энергічны і непахісны аптыміст — пастаянна апынаўся ў камічна-абсурдных сітуацыях.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
коренно́й
1.прил. карэ́нны;
коренно́й жи́тель карэ́нны жы́хар;
коренны́м о́бразом карэ́нным чы́нам;
коренно́й зуб карэ́нны зуб;
2.сущ. каранні́к, -ка́м.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
правінцыя́л, ‑а, м.
Уст.Жыхар правінцыі (у 3 знач.). Прыехаў я ў Мінск як самы сапраўдны правінцыял: нясмелы, непаваротлівы.Скрыган.//Разм.зневаж. Чалавек з адсталымі, абмежаванымі поглядамі. — Дык ты, чалавеча, хоць і ў сталіцы жывеш, а мо большы правінцыял, чым тутэйшыя людзі.Сабаленка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
карэ́нныв разн. знач. коренно́й;
к. жыха́р — коренно́й жи́тель;
~нныя зме́ны — коренны́е измене́ния;
к. вал — коренно́й вал;
○ к. зуб — коренно́й зуб;
◊ ~ным чы́нам — коренны́м о́бразом
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Alsatian
[ælˈseɪʃən]1.
adj.
эльза́скі
2.
n.
жыха́р Эльзасу, эльза́сец -ца m.
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Scotsman
[ˈskɑ:tsmən]
n., pl. -men or Scot
шатля́ндзец -ца m.;жыха́р Шатля́ндыі
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Ánwohnerm -s, - сусе́д, жыха́р на ўзме́жжы (чаго-н.)
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Лазаві́к1 ’мёд, які збіраюць з борцей вясной (астаткі леташняга)’ (Маш.) — ад лазовы мёд < лаза (відавочна, таму, што вясной пчолы збіраюць пылок з коцікаў на лазе і вярбе). Утворана паводле мадэлі верасавы (БелСЭ, 7, 168). Не выключана і магчымасць кантамінацыі лазіць і сакавік (красавік).
Лазаві́к2 ’жыхар балотнага краю’ (экспр.) (Шат.), ’лясун’ (Мат. Гом.). Ад лававы (жыхар) ’які жыве ў лазе’. Да лаза́ (гл.).
Лазавік3 ’вялікі цёмны лешч, які нерастуе ў сярэдзіне красавіка, калі з’яўляюцца першыя лісткі на лазе’ — басейн Нёмана (Жукаў, Рыбы, 1958, 115). Да лаза́ (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
правінцыя́лм.
1. (жыхарправінцыі) Provinziále [-vın-] m -n, -n;
2.разм. Provínzler [-´vınʦ-] m -s, -s; Hínterwälder m -s, - (пагард.)
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Паля́кі, паля́к ’заходнеславянскі народ, які складае асноўнае насельніцтва Польшчы’ (ТСБМ). Рус., укр.поля́к ’тс’. Паводле Фасмера (3, 322), запазычанне з польск.polak, мн. л. polacy < poljaninъ ’жыхар Вялікапольшчы’, адкуль стала агульнай назвай палякаў (Фасмер, 3, 322).