...кратны, ‑ая, ‑ае.

Другая састаўная частка складаных слоў, якая абазначае: такі, што паўтараецца столькі разоў, большы ў столькі разоў, колькі паказвае першая частка, напрыклад: аднакратны, мнагакратны, пяцікратны.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

жы́кнуць

аднакратны дзеяслоў да жыкаць’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. - -
2-я ас. - -
3-я ас. жы́кне жы́кнуць
Прошлы час
м. жы́кнуў жы́кнулі
ж. жы́кнула
н. жы́кнула
Дзеепрыслоўе
прош. час жы́кнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ку́кнуць

‘квакнуць, пракукаваць (аднакратны дзеяслоў)’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. - -
2-я ас. - -
3-я ас. ку́кне ку́кнуць
Прошлы час
м. ку́кнуў ку́кнулі
ж. ку́кнула
н. ку́кнула
Дзеепрыслоўе
прош. час ку́кнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

Жа́рнуць ’ударыць з вялікай сілай’. Аднакратны дзеяслоў утвораны ад жа́рыць2 (гл.).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

му́кнуць

аднакратны дзеяслоў да мукаць - рыкаць, мыкаць’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. - -
2-я ас. - -
3-я ас. му́кне му́кнуць
Прошлы час
м. му́кнуў му́кнулі
ж. му́кнула
н. му́кнула
Дзеепрыслоўе
прош. час му́кнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

гутну́ць

аднакратны дзеяслоў да гутаць - гушкаць, калыхаць’

дзеяслоў, пераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. гутну́ гутнё́м
2-я ас. гутне́ш гутняце́
3-я ас. гутне́ гутну́ць
Прошлы час
м. гутну́ў гутну́лі
ж. гутну́ла
н. гутну́ла
Дзеепрыслоўе
прош. час гутну́ўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

Пярну́ць ’моцна ўдарыць’ (бялын., Янк. Мат.; Яўс.), пя́рнуць ’тс’ (круп., Жыв. сл.). Аднакратны дзеяслоў да пе́рыць ’біць’ (гл.).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

КАРДА́НА ФО́РМУЛА,

формула для знаходжання каранёў няпоўнага кубічнага ўраўнення x​3 + hx + q = 0 (такі выгляд можна надаць любому кубічнаму ўраўненню). Прапанавана ў 1545 італьян. вучоным Дж.​Кардана. Запісваецца ў выглядзе: x = g 2 + g2 4 + p3 27 3 + g 2 g2 4 + p3 27 3

Калі каэфіцыенты p і q — сапраўдныя лікі, характар каранёў залежыць ад знака яго дыскрымінанта D = −27q​2 − 4p​3. Пры D>0 усе тры карані сапраўдныя і розныя: пры D=0 усе карані сапраўдныя і, калі p і q адрозныя ад нуля, ёсць адзін двухкратны корань і адзін аднакратны: пры D<0 адзін корань сапраўдны і 2 другія ўяўныя комплексна спалучаныя.

т. 8, с. 65

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

вераскну́ць

аднакратны да верашчаць’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. вераскну́ вераскнё́м
2-я ас. вераскне́ш вераскняце́
3-я ас. вераскне́ вераскну́ць
Прошлы час
м. вераскну́ў вераскну́лі
ж. вераскну́ла
н. вераскну́ла
Загадны лад
2-я ас. вераскні́ вераскні́це
Дзеепрыслоўе
прош. час вераскну́ўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

ву́ркнуць

аднакратны да вуркаць’

дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. ву́ркну ву́ркнем
2-я ас. ву́ркнеш ву́ркнеце
3-я ас. ву́ркне ву́ркнуць
Прошлы час
м. ву́ркнуў ву́ркнулі
ж. ву́ркнула
н. ву́ркнула
Загадны лад
2-я ас. ву́ркні ву́ркніце
Дзеепрыслоўе
прош. час ву́ркнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)