ІМПРЫ́НЦЫНГ (англ. imprinting ад imprint пакідаць след, запамінаць),
у біялогіі — працэс фарміравання ў раннім перыядзе развіцця арганізма ўстойлівай індывід. выбіральнасці да знешніх стымулаў, а таксама спец. форма навучання жывёл, фіксацыя ў іх памяці адметных прыкмет аб’ектаў, некат. прыроджаных паводзінскіх актаў. Асновы навук. канцэпцыі І. заклаў у 1930-я г.аўстр. біёлаг К.Лорэнц. Фарміраванне І. магчыма толькі на позніх этапах эмбрыянальнага і на ранніх этапах постэмбрыянальнага развіцця, на працягу фіксаваных крытычных, або адчувальных, перыядаў. Ад звычайных відаў навучання адрозніваецца хуткасцю ўзнікнення і працягласцю дзеяння. Напр., рэакцыя руху ў вывадкавых птушак неабарачальна замацоўваецца (запамінаецца) у першыя дні жыцця. Прыроджаная рэакцыя навучання дазваляе жывёлам рухацца за бацькамі і адзін за адным, «пазнаваць» іх. У птушак і млекакормячых вядома таксама з’ява палавога І. (ідэнтыфікацыя асобінай сваёй відавой прыналежнасці). У псіхалогіі І. называюць утварэнне ўстойлівых слядоў у псіхіцы чалавека пасля аднаразовага перажывання.
A ship is scudding before the breeze. Вецер гоніць карабель.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
impulsive[ɪmˈpʌlsɪv]adj.
1. імпульсі́ўны;
an impulsive child імпульсі́ўнае дзіця́
2. які́ прымуша́е ру́хацца, дзе́йнічаць;
impulsive force ру́хаючая сі́ла
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
bobble2[ˈbɒbl]v.
1.ру́хацца з падско́камі
2. вы́пусціць з рук мяч
3.BrE, infml (пра адзенне) лахма́ціцца
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
limp3[lɪmp]v.
1. кульга́ць
2.ру́хацца паво́льна, з ця́жкасцю, валачы́ся (пра пашкоджаны карабель, самалёт і да т.п.)
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
адабра́цца, адбярэцца; зак.
Страціць здольнасць рухацца, дзейнічаць у выніку хваробы ці здранцвець ад напружанай працы або страху, хвалявання і пад. [Якуб Колас] сядзеў за сталом.. і працаваў, пакуль не адбярэцца рука.Лужанін.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
накіро́ўваючы,
1.‑ая, ‑ае. Дзеепрым.незал.цяпер.ад накіроўваць.
2.‑ая, ‑ае; узнач.прым. Які прымушае што‑н. рухацца ў пэўным кірунку. Накіроўваючыя ролікі.
3.Дзеепрысл.незак.ад накіроўваць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
зааспо́ры
(ад заа- + споры)
клеткі водарасцей і прасцейшых грыбоў, якія здольны рухацца ў вадзе пры дапамозе жгуцікаў і служаць для бясполага размнажэння.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
gyrate
[ˈdʒaɪreɪt]1.
v.
круці́цца (па ко́ле), ру́хацца(па сьпіра́лі)
2.
adj., Bot.
зго́рнуты сьпіра́льлю
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
сяга́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е; незак.
1. Ісці, рухацца (разм.).
С. упэўненым крокам.
2. (1 і 2 ас. звычайна не ўжыв.). Прасцірацца, даходзіць да якой-н. мяжы, узроўню і пад.