одолева́ ть несов.
1. (побеждать) адо́ льваць, перамага́ ць, асі́ льваць;
2. перен. (завладевать, подчинять себе)о́ льваць, апано́ ўваць;
меня одолева́ ет сон мяне́ адо́ львае сон;
3. перен. (овладевать) разг. о́ льваць, асі́ льваць;
4. перен. (мучить, лишать покоя)о́ ўваць; му́ чыць , заму́ чваць;
ка́ шель одолева́ ет ка́ шаль му́ чыць (заму́ чвае);
му́ хи одолева́ ют му́ хі апано́ ўваюць;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
á bplagen
1. vt му́ чыць
2. ~, sich (mit D ) му́ чыцца, бі́ цца (над чым-н. )
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
consume [kənˈsju:m] v. fml
1. спажыва́ ць; з’яда́ ць
2. расхо́ даваць, браць;
consume a lot of fuel расхо́ даваць шмат па́ ліва
3. ахо́ пліваць; му́ чыць , гры́ зці;
He is consumed with envy. Яго грызе зайздрасць.
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
казни́ ть
1. сов. (смертной казнью)а́ ць сме́ рцю;
2. несов. (смертной казнью)а́ ць сме́ рцю;
3. перен. а́ ць; (мучить) му́ чыць ; (бичевать) бічава́ ць;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
hatchel
[ˈhætʃəl]
1.
n.
шчо́ тка для часа́ ньня лёну, кано́ плі
2.
v.t.
1) часа́ ць (лён) шчо́ ткай
2) злава́ ць, раздражня́ ць; му́ чыць
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Пелясну́ ць ’разануць’ (Касп. ), рус. арханг. пелеса́ ть ’мучыць , біць каго-небудзь’, пелесаться ’біцца’. Няясна. Магчыма, фінізм, параўн. эст. pekslema ’біцца’, або да паласнуць (гл.) з экспрэсіўнай зменай вакалізму (Карскі, 1 , 253).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
пра́ жыць , -жу, -жыш, -жыць; -жаны; незак.
1. што . Апрацоўваць моцным жарам перад спажываннем.
П. арэхі.
2. (1 і 2 ас. не ўжыв. ), каго-што і без дап. Моцна пячы (пра сонца, полымя і пад. ).
Цэлы дзень пражыла сонца.
3. (1 і 2 ас. не ўжыв. ), каго і без дап. , перан. Мучыць , выклікаць смагу.
Яго пражыла смага.
|| зак. спра́ жыць , -жу, -жыш, -жыць; -жаны (да 1 знач. ).
|| наз. пра́ жанне , -я, н. знач. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
fatigue
[fəˈti:g]
1.
n.
змо́ ра f. о́ ма, сто́ мленасьць, зму́ чанасьць f.
2.
v.t.
стамля́ ць; му́ чыць , мары́ ць
3.
v.i.
стамля́ цца, му́ чыцца; мары́ цца
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
afflict
[əˈflɪkt]
v.t.
спрычыня́ ць боль, му́ чыць ; засмуча́ ць, непако́ іць; турбава́ ць; гры́ зьці
The pangs of conscience afflicted him — Яго́ му́ чылі дако́ ры сумле́ ньня
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Квяліць ’дражніць, крыўдзіць’ (Сл. паўн.-зах. , КЭС , лаг. , Жыв. сл. , З нар. сл. , Сцяц. , Мат. Гом. , Грыг. , Янк. БП ). У апошняй крыніцы: «Маўчанка не квяліць, але славу вялічыць» . Укр. квілити , рус. квелить ’тс’, балг. цвеля ’гнявіць’, серб.-харв. цве́ лити ’засмучваць’, славен. cvéliti ’тс’, польск. kwielić ’плакаць’, ст.-чэш. kvieliti ’плакаць, мучыць ’, в.-луж. cwělić ’мучыць ’. Прасл. kvěliti — каўзатыў да kviliti . Першае мела значэнне ’вымушаць плакаць’, другое — ’плакаць’ (Слаўскі , 3, 488; ЕСУМ , 2, 418; Ваян, RÉS, 37, 156–157). Паралелі за межамі славянскіх моў адсутнічаюць.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)