пру́ска-аўстры́йскі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. пру́ска-аўстры́йскі пру́ска-аўстры́йская пру́ска-аўстры́йскае пру́ска-аўстры́йскія
Р. пру́ска-аўстры́йскага пру́ска-аўстры́йскай
пру́ска-аўстры́йскае
пру́ска-аўстры́йскага пру́ска-аўстры́йскіх
Д. пру́ска-аўстры́йскаму пру́ска-аўстры́йскай пру́ска-аўстры́йскаму пру́ска-аўстры́йскім
В. пру́ска-аўстры́йскі (неадуш.)
пру́ска-аўстры́йскага (адуш.)
пру́ска-аўстры́йскую пру́ска-аўстры́йскае пру́ска-аўстры́йскія (неадуш.)
пру́ска-аўстры́йскіх (адуш.)
Т. пру́ска-аўстры́йскім пру́ска-аўстры́йскай
пру́ска-аўстры́йскаю
пру́ска-аўстры́йскім пру́ска-аўстры́йскімі
М. пру́ска-аўстры́йскім пру́ска-аўстры́йскай пру́ска-аўстры́йскім пру́ска-аўстры́йскіх

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

пру́ска-герма́нскі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. пру́ска-герма́нскі пру́ска-герма́нская пру́ска-герма́нскае пру́ска-герма́нскія
Р. пру́ска-герма́нскага пру́ска-герма́нскай
пру́ска-герма́нскае
пру́ска-герма́нскага пру́ска-герма́нскіх
Д. пру́ска-герма́нскаму пру́ска-герма́нскай пру́ска-герма́нскаму пру́ска-герма́нскім
В. пру́ска-герма́нскі (неадуш.)
пру́ска-герма́нскага (адуш.)
пру́ска-герма́нскую пру́ска-герма́нскае пру́ска-герма́нскія (неадуш.)
пру́ска-герма́нскіх (адуш.)
Т. пру́ска-герма́нскім пру́ска-герма́нскай
пру́ска-герма́нскаю
пру́ска-герма́нскім пру́ска-герма́нскімі
М. пру́ска-герма́нскім пру́ска-герма́нскай пру́ска-герма́нскім пру́ска-герма́нскіх

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

пру́ска-саксо́нскі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. пру́ска-саксо́нскі пру́ска-саксо́нская пру́ска-саксо́нскае пру́ска-саксо́нскія
Р. пру́ска-саксо́нскага пру́ска-саксо́нскай
пру́ска-саксо́нскае
пру́ска-саксо́нскага пру́ска-саксо́нскіх
Д. пру́ска-саксо́нскаму пру́ска-саксо́нскай пру́ска-саксо́нскаму пру́ска-саксо́нскім
В. пру́ска-саксо́нскі (неадуш.)
пру́ска-саксо́нскага (адуш.)
пру́ска-саксо́нскую пру́ска-саксо́нскае пру́ска-саксо́нскія (неадуш.)
пру́ска-саксо́нскіх (адуш.)
Т. пру́ска-саксо́нскім пру́ска-саксо́нскай
пру́ска-саксо́нскаю
пру́ска-саксо́нскім пру́ска-саксо́нскімі
М. пру́ска-саксо́нскім пру́ска-саксо́нскай пру́ска-саксо́нскім пру́ска-саксо́нскіх

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

Пру́ск

назоўнік, уласны, неадушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне

адз.
Н. Пру́ск
Р. Пру́ска
Д. Пру́ску
В. Пру́ск
Т. Пру́скам
М. Пру́ску

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

векавы́, ‑ая, ‑ое.

Які жыве, існуе вякамі, вельмі доўга; стары. Векавыя дубы. Векавыя паданні. □ Ідзе чалавек бестурботны, Разглядвае лес векавы. Колас. [Гвардзейцы Ракасоўскага] завяршылі канчатковай перамогай векавое змаганне славян з крыжацка-пруска-фашысцкай навалай. Брыль.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Перамо́га (пірямо́га) ’поспех у змаганні, на вайне; поўны поспех, трыумф’, ’пераадоленне’ (Нас., Гарэц., ТСБМ, Бяльк.), перамага́ць ’пераадольваць’ (Шат., Касп.), ’браць верх’ (брасл., Сл. ПЗБ), ’пераганяць каго-небудзь, апярэджваць’ (Ян.), перамагчы́, перамогчы́, пірямо́ч ’перамагчы’ (ТС, Сл. ПЗБ, Бяльк.), рус. смал. взяць перемо́гу ’ўзяць верх’. Укр. перемо́га, палт. перема́га ’перамога’, польск. малаўжывальнае і семантычна адрознае przemoga ’сіла, моц’, якія з’яўляюцца ўтварэннямі з прыстаўкі пера- і дзеяслова магчы (гл.) < прасл. *per‑ і *mogti > *per‑magati (параўн. яшчэ ст.-усх.-слав. перемогати ’намагацца перамагчы’ (1216 г.), перемогати се (1140 г.), перемочи ’перамагчы’ (1216 г.), а таксама польск. przemóc, przemagać, чэш. přemoci, přemáhati, славац. premôcť, premáhať, славен. premȏči, серб.-харв. према́гати ’перамагаць, перамагчы’) пры дапамозе суфікса ‑а з абстрактным значэннем (як слав‑а, кар‑а, а‑барон‑а, трав‑а). Аналагічная будова слоў з той жа семантыкай заўважана ў балт. мовах (Непакупны, Связи, 84–84): з прыстаўкай ap‑/ab‑ і дзеяслова са значэннем ’магчы’ — гэта пруска-літоўска-беларускі арэал (прус. ep‑war(r)īsnan (В. скл.) — літ. жамойцк. ap‑galė < паўд.-літ. ap‑galėti ’перамагчы’ — бел. гродз. абмага́ць (гл.) і з прыстаўкай per‑ літоўска-беларуска-ўкраінскі арэал (літ. per‑galėбел. пера‑могаукр. перемо́га).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)