бе́г
назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, мужчынскі род, 1 скланенне
|
адз. |
| Н. |
бе́г |
| Р. |
бе́гу |
| Д. |
бе́гу |
| В. |
бе́г |
| Т. |
бе́гам |
| М. |
бе́гу |
Крыніцы:
krapivabr2012,
nazounik2008,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
бег, бе́гу, м.
1. Хуткае перамяшчэнне, пры якім моцна адштурхоўваюцца нагамі ад зямлі.
Б. на месцы.
Марафонскі б. (від спартыўнага спаборніцтва).
2. перан. Наогул імклівае перамяшчэнне чаго-н.
Б. часу.
|| прым. бегавы́, -а́я, -о́е.
Бегавая дарожка.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
бег в разн. знач. бег, род. бе́гу м.;
бег вре́мени бег ча́су;
бег на ме́сте бег на ме́сцы.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
бег (род. бе́гу) м., в разн. знач. бег;
б. на ме́сцы — бег на ме́сте;
б. ча́су — бег вре́мени;
б. машы́ны — бег маши́ны;
○ марафо́нскі б. — марафо́нский бег;
спры́нтарскі б. — спри́нтерский бег
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
бег, бегу, м.
1. Дзеянне паводле дзеясл. бегаць (у 1, 2 знач.) і бегчы (у 1, 3–6 знач.).
2. Практыкаванне або спаборніцтва ў беганні. Бег на сто метраў.
•••
Марафонскі бег — спаборніцтва па бегу на дыстанцыю 42 км. 195 м.
Спрынтэрскі бег — бег на кароткія дыстанцыі.
Бег на месцы — а) спартыўнае практыкаванне, пры якім бягун, астаючыся на месцы, робіць рухі, уласцівыя бегу; б) (іран.) энергічная на першы погляд, а на самай справе марная, бескарысная дзейнасць.
На бягу — не маючы часу спыніцца. Адстрэльвацца на бягу.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Бег, бе́гаць, бе́гчы. Рус. бежа́ть, бе́гать, бег, укр. біг, бі́гти, польск. bieżeć, чэш. běžeti, ст.-слав. бѣжати, серб.-харв. бјѐжати і г. д. Прасл. běg‑ti, běžati, běgъ. Дакладная адпаведнасць у літ. bė́gti ’бегчы’, грэч. φέβομαι ’бягу’, φόβος ’бегства; страх’. Праабражэнскі, 1, 59; Фасмер, 1, 141, 143; Траўтман, 29. Да гісторыі семантыкі бел. бег гл. Жураўскі, БЛ, 1972, 1, 65–66.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
марафо́нский марафо́нскі;
марафо́нский бег марафо́нскі бег.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
спры́нтарскі спорт. спри́нтерский;
с. бег — спри́нтерский бег
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
трушо́к, -шку́, м. (разм.).
1. Павольны бег, трух.
Конь перайшоў на т.
2. у знач. прысл. трушко́м. Дробнай рыссю.
Конь бег т.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ры́сь
‘бег’
назоўнік, агульны, адушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 3 скланенне
|
адз. |
| Н. |
ры́сь |
| Р. |
ры́сі |
| Д. |
ры́сі |
| В. |
ры́сь |
| Т. |
ры́ссю |
| М. |
ры́сі |
Крыніцы:
krapivabr2012,
nazounik2008,
sbm2012,
tsblm1996.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)