ускалыхну́ць, -ну́, -не́ш, -не́; -нём, -няце́, -ну́ць; -ні́; -ну́ты; зак., каго-што.
1. Прымусіць калыхацца.
Вецер ускалыхнуў лісце.
2. перан. Прывесці ў рух, абудзіць да дзейнасці, усхваляваць.
Страшныя чуткі ўскалыхнулі сяло.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
усле́д.
1. прысл. і прыназ. з Д. Па слядах каго-н., чаго-н., непасрэдна за кім-, чым-н.
Ісці ў.
Глядзець у. цягніку.
2. прысл. Наўздагон за кім-н.
Крыкнуць у.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
устарані́ць, -раню́, -ро́ніш, -ро́ніць; -ране́ны; зак.
1. што. Зжыць, ліквідаваць.
У. перашкоды.
2. каго (што). Звольніць, вызваліць (афіц.).
У. ад выканання абавязкаў.
|| незак. устараня́ць, -я́ю, -я́еш, -я́е.
|| наз. устаране́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ціка́віцца, -ка́ўлюся, -ка́вішся, -ка́віцца; незак., кім-чым.
1. Імкнуцца атрымаць звесткі аб кім-, чым-н.
Ц. планамі на будучае.
2. Захапляцца кім-, чым-н., імкнуцца да каго-, чаго-н.
Ц. музыкай.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
чарава́ць, -ру́ю, -ру́еш, -ру́е; -ру́й; незак.
1. Паводле народных павер’яў: уздзейнічаць чарамі, магічнымі прыёмамі на людзей.
2. перан., каго-што. Захапляць, вабіць.
Дзяўчына чаравала ўсіх сваёй прыгажосцю.
|| наз. чарава́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
шна́рыць, -ру, -рыш, -рыць; незак. (разм.).
Шукаць навобмацак або заходзіць, заглядваць у розныя месцы, шукаючы каго-, што-н.
Ш. па закутках.
◊
Шнарыць вачамі — пільна ўглядацца, шукаць позіркам.
|| наз. шна́ранне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
адпаласава́ць, ‑сую, ‑суеш, ‑суе; зак.
Разм.
1. чаго. Адрэзаць, адарваць паласу якога‑н. матэрыялу і пад.
2. перан.; каго. Моцна набіць каго‑н. (рэменем, плёткай), пакінуўшы на целе рубцы, палосы. Вясковыя хлапчукі-падшывальцы грамадою ішлі за бацюшкам, напамінаючы яму, як ён спяваў і скакаў з Купрыяніхаю і як яго чуць Купрыян не адпаласаваў на прыгуменні. Чарот.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
адчужа́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае; незак., каго-што.
1. Выклікаць адчужанасць, рабіць далёкім каму‑н.; аддаляць. Поўнач у нейкай ступені робіць чалавека ідэалістам, але калі і адчужае яго ад людзей, дык затым толькі, каб зноў прылучыць да іх. М. Стральцоў.
2. Спец. Адбіраць на падставе закону ў каго‑н. якую‑н. маёмасць у карысць дзяржавы або грамадскіх арганізацыя.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
апаласка́ць, ‑лашчу, ‑лошчаш, ‑лошча; зак., каго-што.
1. Злёгку абмыць. [Бабка] унуку і ваду на рукі палівае, і кажа, каб хоць шыю сабе апаласкаў, бо яна ад загару і пылу стала чорная як зямля. Пестрак.
2. перан. Абгаварыць каго‑н. [Вашыновіч:] — У нас народ такі. Дзе што якое пачуюць, дык.. як паднімуць гаворку. Усіх па костачках разбяруць, усіх апалошчуць. Чорны.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
апераза́ць, аперажу, апяражаш, апяража; зак., каго-што.
1. Надзець пояс і пад.
2. Абвязаць каго‑н. поясам і пад. // перан. Абкружыць, абнесці, абгарадзіць што‑н. чым‑н. Іван Грозны пабудаваў некалькі крэпасцей у ваколіцах горада, а самы горад аперазаў земляным валам. Хадкевіч.
3. Разм. груб. Ударыць. Гэлька са злосцю схапіла палку і з усёй сілы аперазала сабаку. Чарот.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)