упа́ртая

назоўнік, агульны, адушаўлёны, асабовы, субстантываваны, ад’ектыўнае скланенне

адз. мн.
ж. -
Н. упа́ртая упа́ртыя
Р. упа́ртай упа́ртых
Д. упа́ртай упа́ртым
В. упа́ртую упа́ртых (адуш.)
Т. упа́ртай
упа́ртаю		 упа́ртымі
М. упа́ртай упа́ртых

Крыніцы: krapivabr2012, sbm2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

упа́ртая сущ. упря́мица, стропти́вица

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

упря́мица упа́ртая, -тай ж.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

упа́рты, -ая, -ае.

1. Вельмі ўстойлівы, паслядоўны ў ажыццяўленні чаго-н., які ажыццяўляецца цвёрда і паслядоўна.

У. чалавек.

Упартая барацьба.

Аказваць упартае супраціўленне.

2. Незгаворлівы, які імкнецца рабіць толькі па-свойму, наперакор каму-н.

У. як асёл.

Факты — упартая рэч (супраць фактаў спрачацца бескарысна).

3. Які выражае ўпартасць, рашучасць.

Упартыя вочы.

4. перан. Зацяжны, непрымірымы.

Упартыя баі.

|| наз. упа́ртасць, -і, ж. (да 1 знач.).

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

dogged [ˈdɒgɪd] adj. упа́рты, насто́йлівы;

a dogged determination упа́ртая рашу́часць

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

упа́рты

прыметнік, якасны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. упа́рты упа́ртая упа́ртае упа́ртыя
Р. упа́ртага упа́ртай
упа́ртае		 упа́ртага упа́ртых
Д. упа́ртаму упа́ртай упа́ртаму упа́ртым
В. упа́рты (неадуш.)
упа́ртага (адуш.)		 упа́ртую упа́ртае упа́ртыя (неадуш.)
упа́ртых (адуш.)
Т. упа́ртым упа́ртай
упа́ртаю		 упа́ртым упа́ртымі
М. упа́ртым упа́ртай упа́ртым упа́ртых

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

стропти́вица упа́ртая, -тай ж., сваво́льніца, -цы ж., непаслухмя́ная, -най ж.;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

ГЮ́БНЕРАВА ((Hübnerová) Марыя) (12.10.1862, г. Жамберк, Чэхія — 5.8.1931),

чэшская актрыса; прадстаўніца рэалістычнага чэш. мастацтва. З 1880 выступала ў правінцыяльных трупах, з 1896 у Нац. т-ры ў Празе. Тэмперамент, страснасць спалучаліся ў яе мастацтве з тонкім псіхалагізмам. Сярод роляў: Войнарка, Класкова («Войнарка», «Ліхтар» А.​Ірасека), Мадленка («Упартая жанчына» І.​Тыла), Фанка («Разбойнік» К.​Чапека), Пані Дульская («Мараль пані Дульскай» Г.​Запольскай), Ганна Андрэеўна («Рэвізор» М.​Гогаля), Агудалава, Кабаніха («Беспасажніца», «Навальніца» А.​Астроўскага).

т. 5, с. 553

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Quérkopf m -(e)s, -köpfe упа́ртая галава́, упа́рты чалаве́к

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

ПРУ́ХА ((Průcha) Яраслаў) (24.4.1898, Скврняні, каля г. Пльзень, Чэхія — 25.4.1963),

чэшскі акцёр, рэжысёр. Нар. арт. Чэхаславакіі (1953). У 1924—28 акцёр Гар. т-ра ў Кладна (з 1963 імя П.), у 1931—63 працаваў у Нац. т-ры ў Празе. Сярод роляў: Гален («Белая хвароба» К.​Чапека), Ян Жыжка, Войнар, Дзівішак («Ян Жыжка», «Войнарка», «Бацька» А.​Ірасека), Марцін Кабат («Жарты з чортам» Я.​Дрды), Вяршынін («Тры сястры» А.​Чэхава), Лёўшын («Ворагі» М.​Горкага) і інш. Найб. цікавыя рэжысёрскія работы — пастаноўкі п’ес І.​К.​Тыла (у т. л. «Упартая жанчына»). Дзярж. прэміі Чэхаславакіі 1951, 1952.

т. 13, с. 53

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)