Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
цяпе́рака нареч., обл. тепе́рь, сейча́с, ны́не, в настоя́щее вре́мя
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
цяпе́р нареч.
1. тепе́рь, сейча́с, ны́не, в настоя́щее вре́мя;
ц. не той час — тепе́рь не то вре́мя;
2. (употребляется при обращении к новому объекту повествования, разговора) тепе́рь;
а ц. пачнём е́сці — а тепе́рь начнём есть;
а ц. по́йдзем у тэа́тр — а тепе́рь пойдём в теа́тр;
◊ не ц., дык у чацве́р — в ближа́йшем бу́дущем;
мялі́, Апана́с, твой ц. час — погов. мели́, Еме́ля, твоя́ неде́ля
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
возлежа́ть несов., уст., поэт., теперь шутл. ляжа́ць.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
восседа́ть несов., уст., поэт., теперь шутл. сядзе́ць.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
облобыза́ть сов., книжн., уст., теперь шутл. пацалава́ць;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
разлюбе́зный уст., теперь ирон. лю́бы, дарагі́, даражэ́нькі.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
препожа́ловать сов., уст., теперь шутл., ирон. заяві́цца.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
сухояде́ние уст., теперь шутл. сухаядзе́нне, -ння ср.;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Тэпэ́р ‘цяпер’ (кам., Сл. ПЗБ), тепе́р ‘тс’ (Вруб.), памянш. тэпэ́рачка ‘тс’ (беласт., Сл. ПЗБ), ст.-бел. теперь, тепере, теперя, теперечи ‘тс’ (ГСБМ). Гл. таксама тапер, тіпіро, цяпер — варыянтныя формы першаснага спалучэння ўказальнага займенніка *tъ або часціц *to,*te (гл. ESSJ SG, 2, 684) і прыметніка *pьr̥vъ/pьr̥vь, параўн. укр. тепе́р, тапе́р, це́пер ‘тс’, рус. тепе́рь, топе́рь ‘тс’, чэш. teprv(e) ‘толькі’, серб. то̀прв ‘толькі, толькі што’ і інш. (Фасмер, 4, 44; ЕСУМ, 5, 547; Арол, 4, 61). Звязана з той, тый, тэй і первы, гл.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)