се́верный паўно́чны;
се́верное полуша́рие Паўно́чнае паўша́р’е;
Се́верный по́люс Паўно́чны по́люс;
се́верное сия́ние паўно́чнае ззя́нне.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
северный
Том: 31, старонка: 165.
Гістарычны слоўнік беларускай мовы (1982–2017)
Се́верный Ледови́тый океа́н Паўно́чны Ледаві́ты акія́н.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
АКІ́МАЎ (Іван Акімавіч) (2.6.1754, С.Пецярбург — 27.5.1814),
рускі жывапісец, прадстаўнік класіцызму. Вучыўся ў Пецярбургскай АМ (1764—73) у А.П.Ласенкі. У 1779—1800 выкладчык, дырэктар Пецярбургскай АМ. Творы: «Вялікі князь Святаслаў, які цалуе маці і дзяцей сваіх пасля вяртання з Дуная ў Кіеў» (1773), «Геркулес на раздарожжы» (1801).
Тв.:
Краткое историческое известие о некоторых Российских художниках // Северный вестн. 1804. Ч. 1. № 3.
т. 1, с. 190
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
акія́н м., прям., перен. океа́н;
Ці́хі а. — Ти́хий океа́н;
Атланты́чны а. — Атланти́ческий океа́н;
Інды́йскі а. — Инди́йский океа́н;
Паўно́чны Ледаві́ты а. — Се́верный Ледови́тый океа́н
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
паўно́чны I се́верный;
○ п. ўсход — се́веро-восто́к;
п. за́хад — се́веро-за́пад;
~ная шырата́ — се́верная широта́;
~нае ззя́нне — се́верное сия́ние
паўно́чны II полно́чный, полуно́чный
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
КАРНІЛО́ВІЧ (Аляксандр Восіпавіч) (1.7.1800, Магілёў — 11.9.1834),
дзекабрыст, ваенны гісторык, літаратар. Брат М.В.Без-Карніловіча. Скончыў Маскоўскае вучылішча для калонаважатых (1815). З 1816 у распараджэнні ваен. гісторыка Дз.П.Бутурліна, працаваў у архівах Калегіі замежных спраў. Аўтар каля 35 прац па гісторыі 17—18 ст., геаграфіі, статыстыцы і інш. З 1820 друкаваўся ў час. «Сын Отечества», «Северный архив», «Отечественные записки» і інш. У маі 1825 уступіў у Паўд. т-ва дзекабрыстаў. 13 12.1825 папярэдзіў штаб паўстання аб пераносе тэрміну прысягі Сената і Дзярж рады. Арыштаваны ў ноч на 15 снеж., прыгавораны да 12 гадоў катаргі (пазней тэрмін скарочаны да 8 гадоў). У вер. 1827 — студз. 1828 знаходзіўся ў Чыцінскім астрозе. Беспадстаўна абвінавачаны ў шпіянажы, дастаўлены ў Пецярбург і зняволены ў Петрапаўлаўскую крэпасць. У зняволенні напісаў аповесць «Андрэй Безыменны», перакладаў Тацыта і Ціта Лівія. У 1832 К. адпраўлены радавым у дзеючую армію на Каўказ, дзе і памёр.
В.В.Швед.
т. 8, с. 83
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
по́люс м., в разн. знач. по́люс;
○ Паўно́чны п. — Се́верный по́люс;
Паўднёвы п. — Ю́жный по́люс;
магні́тны п. — физ. магни́тный по́люс;
п. све́ту — астр. по́люс ми́ра;
дада́тны (адмо́ўны) п. — физ. положи́тельный (отрица́тельный) по́люс;
п. хо́ладу — по́люс хо́лода
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
по́люс в разн. знач. по́люс, -са м.;
по́люс ми́ра астр. по́люс све́ту;
по́люс хо́лода метеор. по́люс хо́ладу;
положи́тельный по́люс физ. дада́тны по́люс;
отрица́тельный по́люс физ. адмо́ўны по́люс;
магни́тный по́люс физ. магні́тны по́люс;
Се́верный по́люс Паўно́чны по́люс;
Ю́жный по́люс Паўднёвы по́люс;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)